Anastatia Kanapé-Pokie, directeur van het Centraal Bureau voor Burgerzaken (CBB), heeft in de strafzaak rond paspoortfraude getuigd.
De zaak draait om de Chinese staatsburger H.Z., die als gemachtigde documenten had ingediend voor de verlenging van Surinaamse paspoorten die als verloren waren opgegeven. Deze paspoorten behoorden toe aan personen die via mede-naturalisatie aanspraak maakten op de Surinaamse nationaliteit.
Mede-naturalisatie is van toepassing op kinderen van genaturaliseerde buitenlanders, die ten tijde van de naturalisatie nog minderjarig waren. Zodra zij 18 jaar of ouder zijn, kunnen ze alsnog naturalisatie aanvragen. De directeur legde uit dat deze regeling in de praktijk soms wordt misbruikt. Het CBB had opgemerkt dat opvallend veel Chinese burgers zich op dit recht beriepen, wat de verdenking wekte dat sommigen mogelijk vervalste documenten gebruikten. Uit onderzoek bleek inderdaad dat niet alle personen aanspraak konden maken op dit recht.
Hoewel het gebruikelijk is dat burgers derden machtigen om zaken bij het CBB te regelen, wordt dit meestal gedaan door personen die zich in het buitenland bevinden. In deze zaak vonden ambtenaren het vreemd dat H.Z. was gemachtigd door personen wier ouders zich volgens de documenten in Suriname bevonden. Het was onduidelijk waarom de ouders hun zaken dan niet zelf regelden.
Reeds vorig jaar had het CBB het Openbaar Ministerie gevraagd om een verhoogd aantal verzoeken van een bepaalde groep, in dit geval Chinese staatsburgers, te onderzoeken. Ambtenaren van het CBB waren ook geïnstrueerd om extra waakzaam te zijn bij dergelijke verzoeken.
In december vorig jaar werd een zekere Chen Z.H. aangehouden op de Johan Adolf Pengel luchthaven, vlak voor zijn vertrek naar het buitenland. Uit onderzoek bleek dat hij via mede-naturalisatie Surinamer was geworden, maar de documenten die hij bij het CBB had ingediend, behoorden toe aan mensen die niet zijn ouders waren en hem zelfs niet kenden. In de rechtszaal gaf Chen Z.H. toe dat hij USD 20.000 had betaald aan een persoon die zijn paspoort voor hem had geregeld. Het onderzoek van het CBB wees uit dat het paspoort authentiek was en op reguliere wijze was verkregen.
Tijdens de zitting vroeg de raadsman van de verdachte, Greg Sitaram, of er mogelijk ambtenaren bij de fraude betrokken waren, gezien de complexiteit van de procedures en de authenticiteit van de documenten. Directeur Kanapé-Pokie erkende dat dit aspect niet over het hoofd was gezien en bevestigde dat er inmiddels aanvullende veiligheidsmaatregelen zijn genomen om dergelijke fraude in de toekomst te voorkomen. Ook een politieman is in deze zaak als getuige gehoord in de rechtszaal.
De zaak wordt in november voortgezet.
