Met als thema Sociaal kapitaal, Arbeidsmarkt en Productiviteit heeft de Vereniging van Surinaams bedrijfsleven stilgestaan bij haar 73-jarig bestaan, op 28 maart 2023.
De vereniging die verschillende bedrijven binnen de Surinaamse samenleving vertegenwoordigd zegt dat de economie van Suriname buitengewoon kwetsbaar voor zoveel veranderingen in de fysieke omgeving als externe economische factoren en schokken. “Een kleine binnenlandse markt, gebrek aan diversificatie en concentratie van de export in een klein aantal grondstoffen (goud, olie, hout) betekenen dat Suriname bijzonder kwetsbaar is voor schommelingen in de mondiale grondstoffenprijzen en trends die van invloed zijn op specifieke industrieën”, zegt de VSB.
Deze kwetsbaarheden waren duidelijk te merken in 2015, merkt de vereniging op. Dit was toen de Surinaamse bauxiet industrie ineenstortte en de zeer lage olieprijzen bijdroegen aan een langdurige economische recessie. “De impact van de economische recessie in 2014-2016 werd verergerd en verdiept door de Covid-19-pandemie en de wereldwijde inflatie door onder ander de oorlog in Oekraïne.”
Daarom is het belangrijk en bijna cruciaal voor Suriname om haar economie te diversifiëren en niet afhankelijk te zijn van het exploiteren van natuurlijke hulpbronnen zoals goud, olie en bos. Ook zou ons land moeten afstappen van bedrijfsmodellen, zoals de extractieve industrieën voor banen en exportopbrengsten kunnen verminderen. Ons land moet zich vooral richten op een gediversifieerde, ecologische duurzame en veerkrachtige economie.
Verder geeft de VSB aan dat de impact van de langdurige economische crisis op de werkgelegenheid en het levensonderhoud aanzienlijk is geweest. “Het verlies van formele banen als gevolg van de huidige crisis heeft waarschijnlijk meer werknemers naar een onzekere baan in de informele economie geduwd”, merk de VSB op. De vereniging zegt verder dat hoewel informeel werk voor veel werknemers een belangrijke bron van inkomsten is – vooral bij gebrek aan formele arbeidskansen – verdienen werknemers in de informele sector vaak minder dan formele werknemers, zijn ze niet beschermd door arbeidswetten en -regelgeving en vallen ze buiten de reikwijdte van regelingen voor sociale bescherming. “Daardoor versterken informaliteit, armoede en sociale en economische kwetsbaarheid elkaar en vormen ze een ernstige belemmering voor het realiseren van Decent Work (SDG 8).”
Een slecht ondernemingsklimaat ondermijnt de ontwikkelingsvooruitzichten van de particuliere sector, volgens de vereniging. Suriname scoort laag in internationale en regionale indices wat betreft gemak van zakendoen en relevante regelgeving (no. 162). De belangrijkste verbeterpunten voor productiviteit en concurrentievermogen zijn volgens de VSB toegang tot financiering, capacity building; als land moeten we het tekort aan vaardigheiden en gerichte opleidingen wegwerken, simpel maken van omslachtige administratieve procedures. Zijn enkele van de belangrijkste punten opgesomd door de VSB.
De VSB gaat verder en zegt dat de noodzaak voor duurzame groei zich richt op het uitbreiden van het aanbod van kansen om meer welvaart voor alle Surinamers te bevorderen. “En helpt bij het aanpakken van nationale ontwikkelingsuitdagingen met betrekking tot banengroei, productiviteit, economische diversificatie en een ecologisch duurzame economische ontwikkeling.” De VSB is ook van mening dat de overheid als grootste werkgever een wezenlijke bijdrage zal moeten leveren aan innovatie en productiviteit. ” Immers opeenvolgende Regeringen vergroten het ambtenarenbestand op basis van politieke loyaliteit, echter zonder dat de productiviteit of kwaliteit verbeterd.”
De Vereniging van bedrijfsleven in Suriname zegt verder dat de achteruitgang van ons onderwijssysteem, samen met het verlies van normen en waarden, de verleiding voor onze informele sector vergroot. “Deze informele sector draagt niet echt bij aan de belastingen en de sociale reserves, maar zorgt wel voor een onrechtvaardige en ongezonde concurrentie.” Het terugdringen van de informele sector, verbeteren van de normen en waarden als ook Capaciteitsversterking via de verschillende onderwijs systemen moet heel sterk verbeterd worden om de productiviteit en de economische groei verder te verbeteren in Suriname, zegt de VSB tijdens haar 73-jarige herdenking.
Tot slot zegt de vereniging dat mensen de belangrijkste duurzame assets zijn van ons land. Het verder ontwikkelen en adequaat inzetten van onze mensen (gelet op hun capabilities) en stimuleren van de team dynamics is bepalend voor de productiviteit. “People are our greatest assets and if we treasure them and improve their team dynamics, we can for sure create a better performance and growth for Suriname”.
