De Amerikaanse president Donald Trump heeft bij de NAVO-top in Den Haag twijfel gezaaid over de vraag of de Verenigde Staten onvoorwaardelijk zullen voldoen aan de collectieve verdedigingsplicht van het bondgenootschap. In antwoord op vragen van journalisten zei Trump dat het afhangt van “de definitie” van Artikel 5, dat stelt dat een aanval op één lidstaat geldt als een aanval op allen.
Trump deed deze uitspraken voorafgaand aan de tweedaagse top, waar onder meer de oorlog in Oekraïne, toenemende dreiging uit Iran en stijgende defensie-uitgaven worden besproken. De opmerkingen wakkeren oude zorgen bij Europese lidstaten aan, die vrezen dat Washington onder Trump niet langer volledig achter de NAVO staat.
NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte liet echter weten ervan overtuigd te blijven dat de VS hun verplichtingen onder Artikel 5 zullen nakomen. De druk op Europese lidstaten neemt intussen toe om hun militaire uitgaven te verhogen tot 5 procent van hun bruto binnenlands product, zoals door Trump bepleit.
De top in Den Haag vindt plaats tegen de achtergrond van escalerende spanningen in het Midden-Oosten, waar Trump recentelijk aanvallen liet uitvoeren op Iraanse nucleaire installaties. Een door hem aangekondigd staakt-het-vuren tussen Israël en Iran zou niet worden nageleefd.
Analisten stellen dat Trumps harde lijn tegenover de NAVO druk uitoefent op Europese bondgenoten om meer bij te dragen, en dat deze druk mogelijk tot verdere tegenstellingen kan leiden. De komende dagen moeten uitwijzen of de NAVO onder deze druk eensgezind kan blijven.
