De staatsgreep van 25 februari 1980 heeft voor een totale verbijstering en ontreddering gezorgd bij de samenleving. Dit zegt Betty Goede, voorzitter van de Organisatie voor Gerechtigheid en Vrede (OGV). Zij zegt dat er verdeelde meningen zijn over de staatsgreep, maar dat zij er persoonlijk altijd tegen was. Dit zou te maken hebben met de wereldgeschiedenis, die leert dat landen, waar een militaire dictatuur heeft geheerst, zich niet positief ontwikkelen. Suriname heeft in 1980 moeten ervaren dat de machtsovername destructief was, aldus Goede.
De coup zou uiteindelijk geresulteerd hebben in tientallen mensenrechtenschendingen. Niet alleen op de dag van de overname, maar ook in de periode daarna, zijn er talloze gevallen geweest waarbij burgers slachtoffer zijn geworden van militair ingrijpen. Goede noemt daarbij Ormskerk en Keerveld, de agenten van Tamanredjo, de Moiwana slachtingen, de 8 Decembermoorden, de doodgeschoten mensen te Atjoni, Herman Gooding en vele andere gevallen. Ook de situatie in het land was er slecht aan toe. Eerste levensbehoeften waren schaars en burgers hebben in de rij moeten staan voor basale goederen. “Voor mij is 25 februari dus een dag waarvan ik zeg dat het nooit had mogen gebeuren”, aldus Goede.
Onwetendheid
De voorzitter van de OGV is vaak geconfronteerd met het argument dat de generaties na 1980, onvoldoende weten over de coup. De OGV heeft in 1996 de eerste poging gedaan om via het onderwijs, leerlingen in te lichten over de geschiedenis achter de coup. Dat kon toen niet en heel lang daarna nog steeds niet, zegt Goede. Want ook na de periode tussen 1996 en 2000 heeft de OGV een lesbrief opgesteld in samenwerking met The Back Lot, die bedoeld was voor het onderwijs. Deze lesbrief volgde na het uitgekomen stuk ‘De Tranen van den Uyl’. Met toestemming van de minister zou deze lesbrief het onderwijs binnenkomen. Maar, ook toen heeft Henk Herrenberg de OGV ervan beschuldigd aan ‘geestelijke pedofielie’ te doen.
Vanaf 2010 heeft Goede nooit meer initiatieven gezien van onderwijsinstellingen, voor het doen van onderzoek of het schrijven van scripties, over dit onderwerp. De pogingen om het ware verhaal rond de staatsgreep te vertellen, zijn dus vaak ondernomen zegt Goede. “Maar dat is heel moeizaam gegaan.”
Onderwijs
Toch zou dit deel van de geschiedenis alsnog in het curriculum moeten worden opgenomen. Maar, dan niet slechts door 1 of 2 regels over de coup. De OGV vindt dat onafhankelijke deskundigen betrokken dienen te worden in het proces voor het integraal schrijven van dit deel van de geschiedenis.
