Breaking: Chan Santokhi overleden

Eerder kreeg de redactie bericht dat bij de woning van ex-president Chandrikapersad Santokhi een ambulance was opgeroepen in verband met een medisch spoedgeval.

Volgens berichtgeving van Waterkant.Net zou Santokhi zelf medische hulp nodig hebben gehad en na eerste assistentie ter plaatse naar het ziekenhuis zijn overgebracht. Intussen heeft de VHP bevestigd dat Santokhi overleden is. De oorzaak van zijn dood is nog niet duidelijk. Er wordt gesproken van een mogelijke hartaanval, maar het is niet officieel bevestigd. De ondervoorzitter van de VHP, Glenn Oehlers, gaf in een eerder statement aan de media aan om de rust te bewaren en te wachten op officiële berichtgeving.

Carrière Santokhi

Santokhi werd geboren op 3 februari 1959 in Lelydorp en groeide op als jongste in een gezin van negen kinderen. Zijn vader was landbouwer en werkte ook als arbeider op de haven van Paramaribo en zijn moeder werkte als winkelbediende bij een Chinese supermarkt in Lelydorp.

Santokhi kreeg na het behalen van zijn middelbareschooldiploma een beurs om aan de politieacademie in Apeldoorn te studeren. Na het behalen van zijn studie keerde hij in 1982 terug naar Suriname om te werken als politie-inspecteur. In 1989 werd hij benoemd tot hoofd recherche en in 1991 tot commissaris van politie en hoofd van de Justitiële Dienst.

Zijn politieke carrière kreeg gestalte toen hij in 2005 namens de VHP werd voorgedragen als minister van Justitie en Politie. Hij werd de opvolger van Siegfried Gilds. Hoewel zijn periode als minister ook enkele schandalen kende, werd Santokhi ook geprezen om zijn “ketenbenadering” en no-nonsenseaanpak van de criminaliteit. Hij kreeg van toenmalige NDP-voorzitter Desi Bouterse de bijnaam “sheriff”, die hij accepteerde en omarmde. Onder zijn leiding werd Suriname niet langer gezien als een drugsdoorvoerland.

Segebai – schandaal

Het ministerschap van Santokhi kwam danig in gevaar door het Segebai-schandaal. Zijn toenmalige echtgenote, Sharda Ramkisoen, kocht in 2006 van stichting Dimico International een huis. Die stichting stond op naam van August “Segebai” Adjoeba, die in 2008 werd doodgeschoten in Nederland. Niet lang na zijn liquidatie werd bekend dat Santokhi’s ex-vrouw twee jaar daarvoor een huis van de zware drugscrimineel had gekocht. Dit nieuws werd vooral politiek gebruikt door Bouterses NDP. Daarbij beweerde Bouterse dat Santokhi op de hoogte was van de banden tussen zijn vrouw en Segebai en ook banden had met de crimineel. Na deze en nog meer uitlatingen van Bouterse stapte Santokhi naar de rechter, won de zaak en eiste dat Bouterse op straffe van een dwangsom van SRD 100.000 zijn woorden moest intrekken. Dit deed Bouterse ook.

Voorzitterschap VHP

In 2011 werd na een zware lobby van vooral de VVV-in de VHP, Santokhi verkozen tot voorzitter van de VHP. Tijdens de interne VHP-verkiezingen kreeg hij 86% van de stemmen achter zijn naam. Hiermee bewees hij de populairste man binnen de VHP te zijn. Santokhi was vanaf zijn ministerschap al heel populair binnen de VHP en de roep was toen al heel luid om hem tot voorzitter te maken van de oranje partij.  Hij volgde Ram Sardjoe op. Onder zijn leiding transformeerde hij de VHP van een overwegend Hindoestaanse partij naar een die ook openstond voor meerdere bevolkingsgroepen. De VHP groeide hierdoor uit tot een van de grootste partijen in Suriname en de grootste in 2020.

Presidentsverkiezingen

In 2010 behaalde Santokhi als lijstduwer in Wanica na Bouterse de meeste stemmen in Nieuw Front-verband. Hij en Gregory Rusland werden tijdens de presidentsverkiezingen in de DNA voorgedragen door het Nieuw Front als kandidaat-president en kandidaat-vicepresident. Uiteindelijk verloren hij en Rusland de verkiezingen en werden Bouterse en Robert Ameerali gekozen.

Tien jaar later, in 2020, behaalde Santokhi de meeste stemmen en werd hij de grootste politicus. De VHP verwierf 20 zetels tegenover 16 van de NDP. Samen met de ABOP, PL en NPS werd een coalitie van 33 zetels gevormd. Om een vlotter verloop van de verkiezingen te garanderen, besloot de BEP mee te werken om Santokhi als presidentskandidaat en Ronnie Brunswijk als vicepresidentskandidaat te kiezen. Op 13 juli 2020 werden hij en Brunswijk verkozen tot president en vicepresident van Suriname.

Santokhi als president

Santokhi beloofde tijdens de verkiezingen het land binnen 200 dagen op orde te hebben. Met zijn slogan Wi’o Set En kon hij niet alleen Hindoestanen, maar ook bevolkingsgroepen bekoren om op de VHP te stemmen. Hij gaf andere etniciteiten ruimte om plaats te nemen in hoge organen van de partij en stelde de VHP volledig open voor eenieder.

Het gevolg was een immense, ongekende groei van de oranje partij en noemde de VHP een bromki dyari. Maar na zijn verkiezing was er niet veel meer te zien van de multiculturaliteit van vóór de verkiezingen. De topposities gingen toch overwegend naar de traditionele achterban.

Een van de eerste daden na zijn presidentschap was om zijn echtgenote Mellisa Santokhi-Seenacherry te benoemen binnen de raad van commissarissen van Staatsolie. Hij deed dit ondanks protesten en kritiek over friends & family-beleid en het feit dat ze volgens de statuten van Staatsolie niet geschikt was. Santokhi trok zich niets aan van alle kritiek, liet de statuten wijzigen en plaatste zijn vrouw in de RvC.

Overlijden

Santokhi overleed op 67-jarige leeftijd. Hij zal herinnerd worden als de leider die de VHP omvormde tot een mamoetpartij en openstelde voor alle bevolkingsgroepen. Maar ook een president die nepotisme tot een wezenlijk deel maakte van zijn politiekvoering.