Costa Rica werkt aan een nationaal project om elektriciteit op te wekken uit biomassa afkomstig uit agrarische en agro-industriële reststromen. Het gaat onder meer om suikerrietbagasse, restafval uit koffie-, palmolie- en houtproductie en ander organisch materiaal. Met het initiatief wil het land zijn energiezekerheid versterken en de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen verminderen.
Het project wordt voorbereid door het ministerie van Milieu en Energie van Costa Rica (MINAE) in samenwerking met het Inter-Amerikaanse Instituut voor Samenwerking op Landbouwgebied (IICA). De bedoeling is om het voorstel in te dienen bij het Green Climate Fund, het grootste internationale financieringsmechanisme voor klimaatbestendige projecten.
Volgens IICA-directeur-generaal Muhammad Ibrahim biedt Costa Rica grote kansen om reststromen uit de agrifoodsector efficiënter te benutten. In een periode van schommelende brandstofprijzen en stijgende productiekosten is het volgens hem van belang om biomassa-oplossingen verder te ontwikkelen. Daarmee kunnen zowel de energiezekerheid als de weerbaarheid van de agrarische sector worden vergroot.
Het project, dat de titel Development of adaptive capacities and electricity generation with biomass in Costa Rica through integrated waste management in the agri-food industry draagt, zet in op een andere benadering van landbouwrestanten. In plaats van deze materialen als afval te beschouwen, moeten zij worden ingezet als grondstof voor hernieuwbare energie en de circulaire economie.
Ibrahim zegt dat het initiatief een integrale aanpak volgt, waarbij landbouw, energie, milieu en gezondheid met elkaar worden verbonden. Het project sluit volgens hem aan op het nieuwe middellangetermijnplan van IICA voor 2026-2030. Daarbij wordt samengewerkt met overheden, de private sector en andere betrokken partijen om producenten te ondersteunen met innovatie, technische begeleiding en concrete oplossingen voor milieuvraagstukken.
Voor het Costa Ricaanse ministerie van Energie komt het project op een strategisch moment. Het land heeft volgens de autoriteiten steeds vaker te maken met perioden van waterstress, wat gevolgen heeft voor de productie van waterkracht. Viceminister van Energie Ronny Rodríguez Chaves stelt dat biomassa een belangrijke aanvulling kan worden op het nationale elektriciteitsnet.
Volgens Rodríguez maakt stroomopwekking uit biomassa het mogelijk om agrarische restproducten te benutten, de energiemix te verbreden en de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen te verlagen, vooral in tijden van milieudruk. Hij benadrukt dat de samenwerking met IICA bedoeld is om een technisch goed onderbouwd project voor te bereiden dat past binnen de nationale doelstellingen voor decarbonisatie en duurzame ontwikkeling.
Het plan voorziet in de uitvoering van proefprojecten voor elektriciteitsopwekking uit biomassa, met een gezamenlijke geïnstalleerde capaciteit van ongeveer 30 megawatt. Daarbij zullen landbouwreststromen worden gebruikt die nu nog weinig economische waarde hebben of waarvan de verwerking juist hoge kosten met zich meebrengt.
De initiatiefnemers verwachten dat het project een deel van de thermische energieproductie kan vervangen, vervuilende uitstoot kan verminderen en circulaire economiepraktijken binnen de agrifoodindustrie kan versterken. Daarnaast zou het economische en milieuwinst kunnen opleveren voor landelijke gebieden.
Naar schatting kunnen meer dan 27.000 mensen direct profiteren van het project. Indirect zou het initiatief ruim 1,6 miljoen mensen ten goede kunnen komen door een betere energiezekerheid, sterkere productieve weerbaarheid en duurzamere ontwikkeling.
Bij de voorbereiding van het project zijn ook andere belangrijke nationale instellingen betrokken, waaronder het Costa Ricaanse elektriciteitsinstituut ICE, het ministerie van Landbouw en Veeteelt, producentenorganisaties en onderzoekscentra. Daarmee willen de betrokken partijen verzekeren dat het voorstel technisch haalbaar is en aansluit bij de nationale prioriteiten van Costa Rica.
Het project past binnen de nationaal bepaalde klimaatdoelstellingen van Costa Rica en het landenprogramma van het Green Climate Fund. Daarmee onderstreept het land opnieuw zijn ambitie om met innovatieve oplossingen en eigen natuurlijke hulpbronnen de overstap te maken naar een veerkrachtig energiesysteem met lage uitstoot.

