Criminaliteit daalt met 23 procent, maar huiselijk geweld neemt toe

De minister stond stil bij een reeks ernstige incidenten in december en aan het begin van het nieuwe jaar en noemde de stijging van geweld achter de voordeur een urgent maatschappelijk probleem.

Volgens Monorath zijn partners en kinderen steeds vaker direct slachtoffer van zwaar lichamelijk en geestelijk geweld, met soms blijvende schade. “Huiselijk geweld is juist gestegen. Dat betekent dat partners elkaar geweld aandoen. Ze slaan elkaar. Kinderen zijn er direct mee geconfronteerd, met zwaar lichamelijk, geestelijk en permanent letsel en schade”, aldus de bewindsman.

Onderzoek naar gemiste schakels en betere aangiftes

Het ministerie onderzoekt waar in de keten mogelijke schakels zijn gemist en hoe aangiftes op politieposten beter kunnen worden geformuleerd. Monorath stelt dat de samenleving onvoldoende voorbereid was op de plotselinge escalatie van huiselijk geweld en dat er gerichter moet worden gekeken naar signalen die voorafgaan aan geweld.

Crisisopvang en afhankelijkheid slachtoffers

Een belangrijk knelpunt blijft volgens de minister de financiële afhankelijkheid van slachtoffers. Daardoor worden aangiftes geregeld ingetrokken. JusPol werkt aan verdere inrichting van crisisopvangplekken, omdat de huidige drie stichtingen volgens Monorath onvoldoende capaciteit hebben om slachtoffers veilig op te vangen.

De minister benadrukt dat Justitie dit niet alleen kan oplossen. Hij pleit voor nauwere samenwerking met onder meer Volksgezondheid en Onderwijs, zodat waarschuwingssignalen (“red flags”) eerder worden herkend en escalatie kan worden voorkomen.

Geweld onderling wordt zichtbaarder

Monorath wijst erop dat door strenger optreden tegen reguliere criminaliteit, een ander probleem duidelijker zichtbaar wordt: toenemende gewelddadigheid tussen burgers onderling. Conflicten escaleren sneller, waarbij zelfs bij eenvoudige meningsverschillen wapens worden getrokken. Ook het hoge aantal zelfmoordgevallen noemt hij een dringend vraagstuk dat aandacht vraagt van zowel Justitie als Volksgezondheid.

“Doordat ik de criminaliteit met man en macht beteugel, wordt nu het andere gedeelte van de samenleving zichtbaar. En dat is de gewelddadigheid onderling, huiselijk geweld is daar een aspect van”, verduidelijkte de minister.

Focus op preventie en mentale gezondheid

Het beleid verschuift volgens Monorath mede richting preventieve criminaliteitsaanpak en publiek-private samenwerking. Daarbij moeten activiteiten dichter bij de burger bijdragen aan het beantwoorden van mentale gezondheidsvraagstukken. De minister riep de samenleving op om terug te grijpen naar het beeld van Suriname als ‘lobi volk’ en stelt dat de huidige gewelddadigheid vraagt om een brede, gezamenlijke aanpak van houding, gedrag en normen in de samenleving.