Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid (VWA) wil mentale zorg structureel integreren in de eerstelijnszorg om ernstige psychiatrische problematiek te voorkomen. Minister André Misiekaba benadrukt in zijn terugblik op zes maanden regering-Simons/Rusland dat vroege signalering, met name op scholen en poliklinieken, daarbij cruciaal is.
Volgens de bewindsman komen mensen vaak pas in een laat stadium bij een psychiater terecht. Om dat patroon te doorbreken, moet de aandacht verschuiven naar de directe leefomgeving van burgers. Het beleid voorziet daarom in de inzet van gespecialiseerde maatschappelijk werkers die op scholen vroegtijdig afwijkend gedrag bij kinderen kunnen herkennen. Docenten spelen daarbij een belangrijke signalerende rol, maar de minister acht de aanwezigheid van professionals op elke school – al dan niet gedeeld tussen meerdere scholen – noodzakelijk.
Ook in ziekenhuizen en poliklinieken moeten maatschappelijk werkers een laagdrempelig aanspreekpunt worden voor mensen met beginnende stress- of depressieve klachten. Voor complexere zorg blijft het Psychiatrisch Centrum Suriname (PCS) het centrale aanspreekpunt.
De instelling kampt echter met uitdagingen, waaronder beperkte opvangcapaciteit en personeelsverloop. “Onze enige psychiatrische inrichting moet worden versterkt, vooral op fysiek vlak, omdat de vraag naar opvang zeer groot is,” aldus Misiekaba. De huidige capaciteit van circa zestien bedden kan volgens hem met beperkte aanpassingen worden uitgebreid tot dertig. Daarnaast is er sprake van braindrain onder gespecialiseerde verpleegkundigen, waarvoor oplossingen worden verkend.
Een specifiek aandachtspunt binnen het mentale zorgbeleid is de groeiende groep dak- en thuislozen. Daartoe is de werkgroep Bureau Dak- en Thuislozen ingesteld, die inmiddels een adviesrapport heeft afgerond. Dit rapport zal binnenkort worden aangeboden en vormt de basis voor nieuwe maatregelen gericht op deze kwetsbare groep.
Tegelijkertijd onderstreept de minister dat mentale gezondheid begint in de thuissituatie. De rol van familie is volgens hem onmisbaar bij het tijdig herkennen van signalen. “Als we het over mentale gezondheid hebben, is de thuisomgeving het allerbelangrijkst. De eerste signalen moeten daar worden opgevangen,” aldus Misiekaba.
