Op de vooravond van de Dag der Marrons wordt er een gran krutu gewijd aan de overstromingen die het binnenland structureel treffen. Dit maakt Stichting 10 Oktober 1760 bekend in een persbericht.
De organisatie deelt in het persbericht achtergrondinformatie over het ontstaan van de Dag der Marrons en activiteiten die worden gehouden in aanloop naar de herdenking dit jaar. “Om een gepaste oplossing voor de overstromingen te vinden, moet eerst achterhaald worden of dit het gevolg is van menselijk falen of van de natuur in de zin van klimaatverandering. Ongeacht het antwoord op die hamvraag zal er vervolgens overleg plaatsvinden om samen stappen te ondernemen voor de toekomst”, aldus het persbericht.
De organisatie roept de samenleving op om de weg van dialoog te kiezen. “Wij zouden als samenleving meer positieve zaken kunnen bereiken als wij vaker de weg van dialoog en overleg zouden volgen. Hoewel de progressie langs deze weg niet heel snel komt, biedt de methode wel zekere rust. Onze voorvaderen blijken niet alleen dappere strijders, maar ook voortreffelijke onderhandelaars te zijn geweest.”
Ook aan de marrons is deze oproep specifiiek gedaan. “Wij roepen alle rechtgeaarde marrons op om in hun streven naar een betere sociaal-maatschappelijke, politieke, financiële of welke positie dan ook, de weg van dialoog te kiezen. De focus daarbij moet gericht zijn op consensus alvorens samen aan de slag te gaan om zo de kans op successen te vergroten.” De stichting benadrukt dat deze benadering wat tijd kan kosten, maar vertrouwt erop dat daarmee veel misverstanden, onderlinge spanningen en conflicten kunnen worden voorkomen.
Het thema voor de Dag van de Marrons 2022 is ‘Taki Fiti Du’, ofwel overleggen, overeenstemmen, uitvoeren. “Dit thema werd in 2015 door de stichting geformuleerd bij de herdenking (255 jaar) van de ondertekening van het vredestraktaat. Overleg en consensus hebben aan de basis gestaan van de bereikte vrede. De marronleiders in het binnenland hanteren dit principe al langer dan tweeënhalve eeuw”, motiveert voorzitter Leo Atomang, in het persbericht. Hij geeft aan dat Suriname momenteel opnieuw voor de uitdaging staat om de toen beoogde doelen te bereiken, namelijk: ruime mate van vrede, gelijkheid en vrijheid voor alle Surinamers.
Atomang geeft aan dat de ondertekening van het vredestraktaat weliswaar heeft plaatsgevonden tussen de Ndjuka’s (Aucaners) in Oost-Suriname en de vertegenwoordiger van het Koninkrijk der Nederlanden, maar dat de stamleiders toen overeen zijn gekomen dat de dag als ‘Dag van de Marrons’ voor alle stammen zou gelden. “Uitgangspunt daarbij was dat die vrede de eerste duurzame was, en dat het document model heeft gestaan voor de vredestraktaten die daarna volgen; Saamaka (1762) en later met de Matawai’s, de Broosnegers (Commewijne) en de Aluku’s.” Overigens, het traktaat is niet getekend, zoals gemakshalve wordt aangeduid, maar bezegeld met bloeddruppels, aldus de voorzitter in het bericht.
In aanloop naar de Dag der Marrons heeft de organisatie ook een lezing op schema. Op zondag 2 oktober worden een lezing en discussie gehouden met focus op de inhoud van het vredestraktaat en autonomie over het binnenland. “Die autonomie wordt tegenwoordig veelal aangeduid als ‘grondenrechten’.”
Zaterdag 10 oktober zit boordevol activiteiten. De herdenking begint met een traditioneel gebed met plengoffer op Nyun Combé, dan volgen toespraken en een kranslegging op het Plein van 10 Oktober 1760, maar er zijn ook feestactiviteiten in de Palmentuin, historische vertellingen en een cabaret show; N’daati & N’daadi op Mi Gudu River Cruise. De gran krutu is op 9 oktober.
.
