Steeds meer jonge Marrons laten onder het mom van ‘ontwikkeling’ hun tradities, normen en waarden los om tegelijkertijd de gedragingen uit andere lokale culturen over te nemen. Ouderen volgen dit proces met afschuw en pleiten voor behoud, al blijkt de instandhouding van tradities moeilijker in de stad, dan in het binnenland.
Ondertussen is de cultuuroverdracht niet meer zo vanzelfsprekend als honderd jaar geleden, dus gaat de assimilatie nog sneller. Hoe verder de groep afdrijft, des te groter de vraag naar meer exposé van de Marroncultuur. Dat heeft de MVN Stichting Pangi Pee Ahala geprikkeld om op woensdag 8 maart 2023 een lezing te houden in het gebouw van de Pater Ahlbrinck Stichting (PAS) aan de Keizerstraat.
De inleiders van de lezing getiteld ‘Puupikin a doo – Akisi sama – Lay pakaa’ waren Margaretha Malontie en Diana Akoi. Ze hebben een uiteenzetting gegeven van de tradities bij de twee grootste Marronstammen in Suriname, te weten Okanisi/Ndjuka (gepresenteerd door Malontie) en Saamaka (gepresenteerd door Akoi). De onderwerpen varieerden van de traditionele inwijding van meisje tot vrouw, het vragen van de hand van een vrouw en het huwelijk tot de geboorte van een baby en de manier waarop het kind voor de eerste keer naar buiten wordt gebracht. Ook de nazorg bij een bevalling en algemene omgangsvormen kwamen aan de orde. De tradities van de Okanisi en Saamaka hebben veel overeenkomsten, maar hebben evenzo expliciete verschillen waarmee zij zich duidelijk onderscheiden.
Het gezelschap dat de activiteit bijwoonde zat vol vragen over veel van deze wegebbende tradities die in de stedelijke gebieden haast niet meer worden gezien. En als ze toch plaatsvinden, dan gebeurt dat soms op een zodanige wijze dat mensen uit de vorige generaties zich nauwelijks tot helemaal niet daarin zouden herkennen.
Een bijzondere gast op de lezing was Andre Mosis, expert en adviseur als het aankomt op de Marroncultuur, met accent op de Okanisi cultuur. Hij heeft een uitgesproken mening over de ontwikkeling van de Marroncultuur binnen en buiten de traditionele samenleving. Hoewel een van zijn motto’s luidt ‘Wie niet behoudt, kan niet ontwikkelen’, is hij geen voorstander van ‘isolatie’, getuige de manier waarop hij de afgelopen decennia zich intercontinentaal (Zuid-Amerika, Europa, Afrika) heeft ingestudeerd op relevante onderwerpen. Hij deelt de opgedane kennis overigens ook graag. Mosis heeft de stichting gecomplimenteerd voor het initiatief en haar aangemoedigd meer van dit soort lezingen te organiseren.
MVN Stichting Pangi Pee Ahala is een stichting van het Marron Vrouwen Netwerk. Voorzitter Cornellie Amiemba zegt dat deze lezing de eerste activiteit van de stichting is sinds haar oprichting op 28 oktober 2022. Ze had gehoopt dat Fidelia Graand – Galon ook een inleiding zou verzorgen, maar dat kan niet omdat zij zich in Ghana bevindt, alwaar zij Suriname als diplomaat vertegenwoordigt.
Ramona Mussendijk, secretaris van de stichting, zet in gesprek met Key News de doelstellingen op een rij: ‘1. Het bevorderen van duurzame ontwikkeling van vrouwen van alle marrongemeenschappen via een netwerksysteem. 2. Het stimuleren van de samenwerking tussen vrouwen van alle marron gemeenschappen; 3. Het creëren van een goede overlegstructuur van marronvrouwen in stad en district via netwerksystemen.’
‘Die doelen trachten wij te bereiken door onder andere: voorlichtingsprogramma’s; awards op basis van geleverde prestaties binnen de eigen leefgemeenschap; participeren in activiteiten overeenkomstig de doelstelling van het netwerkbestuur; het aangaan van allianties met zusterorganisaties, nationaal en internationaal,’ aldus Mussendijk.
Ze zegt dat de organisatie alle aanbevelingen uit het publiek ter harte heeft genomen. Die zullen worden bestudeerd en waar nodig worden meegenomen in de toekomstige activiteiten van MVN Stichting Pangi Pee Ahala.
