De oorlog rond Iran is dit weekend verder geëscaleerd nu de door Iran gesteunde Houthi’s in Jemen voor het eerst in dit conflict een aanval op Israël hebben bevestigd. Daarmee krijgt de strijd een nog nadrukkelijker regionaal karakter, terwijl tegelijk de diplomatieke druk toeneemt om verdere ontwrichting in het Midden-Oosten te voorkomen.
Volgens Reuters hebben de Houthi’s zaterdag verklaard dat hun aanval een reactie was op aanhoudende aanvallen op infrastructuur in Iran, Libanon, Irak en de Palestijnse gebieden. Israël meldde eerder dat het een vanuit Jemen gelanceerde raket probeerde te onderscheppen. De stap voedt de vrees dat het conflict zich verder zal verspreiden naar andere fronten in de regio.
Intussen probeert Pakistan een diplomatiek kanaal open te houden. Islamabad ontvangt vanaf zondag de ministers van Buitenlandse Zaken van Saudi-Arabië, Turkije en Egypte voor een tweedaagse top over de oorlog. Volgens Reuters wil Pakistan zich opstellen als neutraal platform voor mogelijke onderhandelingen tussen Washington en Teheran, al heeft Iran een eerder doorgestuurd Amerikaans voorstel als eenzijdig van de hand gewezen.
De spanningen blijven ook voelbaar op zee. Iran liet deze week aan de VN-Veiligheidsraad en de Internationale Maritieme Organisatie weten dat “niet-vijandige” schepen door de Straat van Hormuz mogen varen, mits zij zich coördineren met de Iraanse autoriteiten. Die zeestraat is van groot strategisch belang, omdat via die route ongeveer een vijfde van de wereldwijde olie- en lng-stromen verloopt. Ondanks die boodschap blijft de onzekerheid in de scheepvaart en energiemarkt groot.
De economische gevolgen worden inmiddels ook buiten het Midden-Oosten zichtbaar. India waarschuwde zaterdag dat hogere energiekosten, verstoringen in de aanvoerketen en druk op de roepie de groei kunnen raken in het nieuw begrotingsjaar. Egypte kondigde op zijn beurt aan dat het gedurende ten minste twee maanden enkele brandstofintensieve staatsprojecten zal vertragen en de brandstoftoewijzing voor overheidsvoertuigen met 30 procent zal verlagen.
Voorlopig wijst weinig erop dat de crisis snel zal afnemen. De combinatie van militaire escalatie, dreiging voor cruciale zeeroutes en groeiende economische schade zorgt ervoor dat het Iran-conflict steeds meer uitgroeit tot een brede regionale en internationale crisis. De komende dagen zullen vooral in het teken staan van de vraag of diplomatie voldoende ruimte krijgt om verdere uitbreiding van de oorlog te voorkomen.
