Het Suriname Economic Oversight Board (SEOB) waarschuwt dat de voorgestelde aanpassingen aan de Wet op de Staatsschuld de begrotingsdiscipline “aanzienlijk verzwakken” en pleit voor striktere schuldgrenzen, jaarlijkse reductiedoelen en meer transparantie in het schuldenbeheer.
De adviesnota, gericht aan DNA-lid Rosellie Cotino en de vaste commissie Staatsschuld (datum: 3 oktober 2025), stelt dat automatische ‘geachte goedkeuringen’ voor overschrijdingen tot en met 2028, evenals ruime spoedbepalingen, het moreel risico verhogen en de gevoeligheid voor rente- en wisselkoersschokken vergroten. Het SEOB raadt spoedleningen met ex-post goedkeuring met klem af.
Striktere grenzen en kortere horizon
Volgens het SEOB moet de wettelijke schuldgrens ondubbelzinnig worden verankerd, met uitzonderingen alleen onder strikt gedefinieerde, kwantitatieve triggers (bijvoorbeeld bij forse economische krimp of significante wisselkoersdepreciatie). Ook bepleit de toezichthouder jaarlijkse reductiedoelen richting de 60%-schuldquote.
De voorgestelde horizon van elf jaar om de schuldquote terug te brengen tot 60% van het bbp vindt het SEOB “te ruim”. Op basis van de onderliggende projecties kan die daling eerder worden gehaald; het Staatsschuldenplan 2026 toont zelfs een daling onder 60% al vanaf 2028, aldus de nota.
Meerjarenbegroting en financieringsplan
Om het tekort structureel terug te dringen adviseert het SEOB een meerjarenbegroting met harde uitgavenplafonds per sector en een wettelijk verankerd meerjarig financieringsplan. Doel: het overheidstekort tot onder 2% van het bbp in 2028 brengen, met prioriteit voor concessionele leningen van multilaterale instellingen.
Onafhankelijke ‘Fiscal Board’ en betere inning
Het SEOB stelt de oprichting voor van een onafhankelijke Fiscal Board die aannames, prognoses en uitgaven toetst en periodiek publiek rapporteert. Daarnaast vraagt de toezichthouder om effectiever belasting- en douanetoezicht, modernisering van relevante wetgeving (waaronder aanbesteding en anticorruptie) en afstoting van verlieslatende staatsbedrijven.
Productieve besteding van nieuwe leningen
Nieuwe schuld moet volgens het SEOB zo veel mogelijk productief worden aangewend, met investeringsanalyses die de terugverdiencapaciteit en economische meerwaarde aantonen. Kortlopende schulden dienen, waar mogelijk, te worden herfinancierd met concessionele leningen met langere looptijd en lagere rente.
Achtergrond
Het SEOB, opgericht op 1 juni 2023 om het IMF-programma te monitoren, richt zich inmiddels breder op macro-economische bewaking en advisering van regering en stakeholders. De huidige nota beoordeelt zowel de ontwerpwijziging van de Staatsschuldwet als het Staatsschuldenplan 2026 en bevat concrete aanbevelingen om stabiliteit en geloofwaardigheid van het begrotingsbeleid te versterken.
