President Jennifer Simons vertrekt komende woensdag naar Brazilië en aansluitend naar de Dominicaanse Republiek. Dat maakte zij bekend tijdens een persconferentie, waarin zij inging op de belangrijkste gesprekspunten van beide bezoeken. De president wordt op 2 juni weer in Suriname verwacht.
Volgens Simons is het bezoek aan Brazilië al geruime tijd voorbereid. Zij verwees daarbij naar eerdere contacten met de Braziliaanse president Luiz Inácio Lula da Silva. Vorig jaar vond er al overleg plaats, voorafgegaan door een telefonisch gesprek waarin volgens haar vrij uitgebreid is gesproken over de hoofdlijnen van een meer concrete samenwerking tussen beide landen.
Korte zeeroute met Brazilië centraal
Een van de belangrijkste gesprekspunten tijdens het bezoek aan Brazilië is het realiseren van een kortere zeeroute tussen Suriname en Brazilië. Volgens Simons is dit van groot belang vanwege de ontwikkelingen in de wereld, waaronder de spanningen in het Midden-Oosten, stijgende transportkosten en mogelijke prijsstijgingen van levensmiddelen door blokkades en verstoringen in internationale aanvoerketens.
De regering wil onderzoeken hoe Suriname via Brazilië goedkoper voedingsmiddelen en andere importproducten kan aanvoeren. Daarbij wordt ook gekeken naar de bestaande scheepvaartbewegingen van Braziliaanse vaartuigen die Surinaamse wateren aandoen. Simons gaf aan dat Suriname door betere logistieke verbindingen met Brazilië minder afhankelijk kan worden van langere en duurdere importlijnen.
Ook de export van Surinaamse rijst via Brazilië en de Mercosur-markt komt aan de orde. Volgens de president heeft Suriname tot nu toe onvoldoende gebruikgemaakt van mogelijkheden om rijst zonder invoerrechten via deze markt af te zetten. De minister van Transport, Communicatie en Toerisme, Raymond Landveld, is gevraagd om ook aan te zitten tijdens de gesprekken.
Samenwerking rond sociale uitkeringen
Naast handel en transport wordt ook gekeken naar het sociale zekerheidsstelsel. Brazilië heeft volgens Simons een succesvol sociaal programma, waarbij niet alleen kinderen, maar hele gezinnen worden ondersteund. Ook het digitale betalingssysteem in Brazilië zou goed worden geaccepteerd door burgers.
Suriname kampt volgens de president nog met problemen bij de uitvoering van het eigen sociale uitkeringssysteem. Zij wees erop dat er momenteel ongeveer 250.000 mensen in het systeem voorkomen, maar dat er ook personen zijn die ten onrechte niet zijn opgenomen, terwijl anderen mogelijk onterecht wel in het systeem zitten. De Monikarta is volgens haar bovendien gevoelig voor corruptie. Minister Diana Pokie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting moet daarom de nodige vraagstukken voorbereiden om met de Braziliaanse autoriteiten te bespreken hoe Suriname hierbij kan worden ondersteund.
Landbouw, cassaveziekte en voedselzekerheid
Ook de agrarische sector krijgt een belangrijke plaats tijdens het bezoek. Simons wees op de kennis en ervaring van Brazilië op landbouwgebied. Er is eerder al overleg geweest over de cassaveziekte en over plantmateriaal. Cassave wordt door de regering gezien als een belangrijk gewas voor de voedselzekerheid en voor mogelijke export.
Volgens de president wordt onder meer gekeken naar resistente cassaverassen. Daarnaast noemde zij ook basisgewassen als zoete patat en podosiri. Het noorden van Brazilië vertoont overeenkomsten met Suriname, waardoor samenwerking op landbouwgebied praktisch interessant kan zijn.
Ook apparatuur om pesticiden in groenten en fruit te meten is volgens Simons meegenomen in de voorbereiding van het overleg met Brazilië. Daarbij werd onder meer verwezen naar Embrapa, het Braziliaanse instituut voor landbouwonderzoek.
Simons onderkent dat er ook intern zaken in orde gemaakt moeten worden, zoals het ontwateringssysteem, vooral voor landbouwgebieden. “We moeten het niet alleen aanschaffen, maar ook goed onderhouden, zowel de overheid als de burgerij”, stelde de president. Het aanpakken van het ontwateringssysteem heeft wel prioriteit voor de regering, maar staat niet op de agenda met de Brazilianen.
Defensie, grensbewaking en luchtvaart
Op defensiegebied wil Suriname met Brazilië spreken over betere grensbewaking. Simons wees erop dat Suriname een lange grens met Brazilië deelt en dat er veel beweging over die grens plaatsvindt. Volgens haar bewegen illegalen vanuit Brazilië zich soms vrijelijk over de grens. Brazilië beschikt al langere tijd over systemen om grensgebieden te monitoren. Suriname is volgens de president eerder gevraagd om daarin mee te doen, maar heeft toen niet geparticipeerd. De huidige regering staat daar nu wel voor open.
Ook de luchtvaartsector is onderdeel van het overleg. Braziliaanse luchtvaartdeskundigen zijn eerder al naar Suriname gekomen en hebben overleg gevoerd met de Surinaamse Luchtvaart Maatschappij. “De deskundigen van Brazilië hebben met de SLM gepraat over de routeplanning. Met het uitzetten van de juiste route kan het impact hebben op de operatiekosten van de carrier.” SLM-deskundigen zijn betrokken bij de routeplanning. Simons gaf aan dat SLM ook zal meegaan naar Brazilië om te kijken naar mogelijkheden waar de maatschappij voordeel uit kan halen. Daarbij speelt ook mee dat Brazilië met Embraer een grote vliegtuigbouwer heeft. “We gaan kijken wat onze opties zijn, want ze verkopen en/of leasen ook vliegtuigen.”
Dominicaanse Republiek als toeristische partner
Na Brazilië reist de president door naar de Dominicaanse Republiek. Dat bezoek heeft volgens Simons vooral een oriënterend karakter. De regering wil de toerismesector van de Dominicaanse Republiek koppelen aan Suriname en nagaan hoe investeringen kunnen worden aangetrokken voor de Surinaamse toerismesector.
Simons zei vooral geïnteresseerd te zijn in toeristische investeerders. Volgens haar blijkt in landen met een grote toerismesector vaak dat ook de landbouwsector sterk ontwikkeld is. Daarom wordt ook gekeken naar mogelijke afzetmogelijkheden voor producten uit de Surinaamse agrarische sector.
Delegatie en voorbereiding
Voor het bezoek aan Brazilië zijn volgens Simons vertegenwoordigers uit verschillende sectoren betrokken, waaronder de private sector, adviseurs en leden van haar staf. Ook First Gentleman Glenn Geerlings reist mee. De president gaf aan dat president Lula haar met een vliegtuig zal laten ophalen.
Volgens Simons zijn de gesprekken met Brazilië intensief voorbereid door ministers van beide landen. Er is ongeveer een maand gewerkt aan de voorbereiding, zodat tijdens het bezoek concrete zaken en afspraken kunnen worden besproken. Brazilië is volgens haar als zuiderbuur een belangrijke partner waarmee Suriname structurele afspraken kan maken.
Terugblik op eerste jaar na verkiezingen
Tijdens de persconferentie blikte Simons ook terug op het eerste jaar na de verkiezingen. Zij stelde dat de periode na de verkiezingen hectisch was. Volgens haar moest haar partij regeren met minder zetels dan gehoopt en moest er een brede coalitie worden gevormd.
De president zei dat het werk zwaar en intensief is, maar dat de regering stappen heeft gezet. Zo wees zij op het afkoelen van de stijgende wisselkoers en de analyse van staatsbedrijven. Tegelijkertijd benadrukte zij dat problemen die in tientallen jaren zijn opgebouwd niet in één keer kunnen worden opgelost.
Volgens Simons moet het bestuurlijk systeem in Suriname worden aangepast. “A systeem musu kenki”, stelde zij. De regering volgt volgens haar een pad om zaken stap voor stap te verbeteren.
