President Jennifer Simons vindt dat de Wet Openbaarheid van Bestuur en een Ombudsman moeten komen om burgers meer mogelijkheden te geven overheidshandelen te controleren en klachten over overheidsinstanties aan te kaarten. Zij benadrukte dit op zondag 4 oktober in het programma Welingelichte Kringen op Radio ABC.
Volgens Simons moet de openbaarheidswet burgers in staat stellen informatie bij de overheid op te vragen en vragen te stellen over besluiten en handelingen van de regering. Er bestaat volgens haar brede overeenstemming over de noodzaak van de wet. Ook zijn er al concepten ingediend.
De president benadrukte dat de wet duidelijk moet aangeven welke informatie toegankelijk is en welke informatie vertrouwelijk blijft. “Het is heel belangrijk om niet alleen vast te leggen waar burgers informatie over moeten krijgen. Maar ook vast te leggen wat niet kan”, zei zij.
Daarbij maakte Simons onderscheid tussen openbaarheid van bestuur en het naar buiten brengen van vertrouwelijke informatie. “Openbaarheid van bestuur is bijvoorbeeld niet hetzelfde als het lekken van zaken uit de raad van ministers. Het is niet hetzelfde.”
Ook de instelling van een Ombudsman blijft volgens de president noodzakelijk. Dit instituut moet burgers een mogelijkheid bieden om klachten in te dienen over de manier waarop zij door overheidsinstanties zijn behandeld of over gebeurtenissen binnen die instanties.
“De Ombudsman heb ik persoonlijk in mijn verkiezingswensen neergezet. En dat moet komen”, aldus Simons.
De president pleit voor een gefaseerde invoering, zodat het instituut niet direct wordt overbelast. Volgens haar zijn er momenteel zoveel problemen waarmee burgers worden geconfronteerd dat een grote toestroom van klachten de werking van de Ombudsman kan belemmeren.
“Je moet voorkomen dat je zo’n instituut niet compleet verlamt doordat er 160.000 klachten binnenkomen. Dan heeft het geen zin”, stelde zij.
In een eerste fase zouden klachten kunnen worden geïnventariseerd, zonder bij burgers de verwachting te wekken dat elk probleem meteen wordt opgelost. Volgens Simons kunnen die meldingen de overheid ook inzicht geven in het functioneren van haar instanties en helpen om structurele tekortkomingen zichtbaar te maken.
