De Vereniging van Economisten in Suriname (VES) pleit voor quick scans bij alle ministeries, staatsbedrijven en staatsinstellingen. Volgens de organisatie zijn de doorlichtingen nodig om middelenverspilling en onregelmatigheden sneller op te sporen en het vertrouwen in de overheid te herstellen.
In het nawoord van de redactie van Inzicht #67 (januari 2026) gaat de VES in op de quick scans die sinds het aantreden van de regering-Simons bij diverse ministeries zijn uitgevoerd. President Jennifer Simons verwees hiernaar tijdens haar jaarrede op de nieuwjaarsreceptie van de VES.
Volgens de president dienen de scans niet als “academische oefening”, maar om vast te stellen waar middelen versnipperd worden, waar de uitvoering vastloopt en waar met beperkte middelen snel resultaat geboekt kan worden. De VES stelt dat de centrale conclusie duidelijk is: fragmentatie kost Suriname geld, tijd en vertrouwen.
De organisatie verwijst in het stuk naar quick scans bij het ministerie van Landbouw, Veeteelt en Visserij (LVV) en bij staatsbedrijven, waarbij volgens de redactie onregelmatigheden en vermoedelijke corruptieve handelingen aan het licht zouden zijn gekomen. De VES spreekt de verwachting uit dat eventuele schuldigen gestraft worden. Tegelijk plaatst de organisatie kanttekeningen bij het ministerie van Natuurlijke Hulpbronnen (NH): in het nawoord wordt gesteld dat daar geen diepgaande quickscan is uitgevoerd, terwijl het departement verantwoordelijkheden heeft rond staatsbedrijven en concessieverlening.
Staatsbedrijven en toezicht
In de bijdrage wordt ook ingegaan op het beleid rond staatsbedrijven. De VES verwijst naar uitspraken van de president dat staatsbedrijven zullen worden doorgelicht en waar mogelijk gedigitaliseerd. Verlieslatende ondernemingen zouden volgens dat beleid opnieuw gestructureerd of gerationaliseerd worden, terwijl andere staatsbedrijven met prestatiecontracten en transparantere verslaggeving moeten werken.
De VES merkt daarbij op dat in de jaarrede geen specifieke aandacht is gevraagd voor verlieslatende staatsbedrijven die staatssteun ontvangen, en dat privatisering of afstoten niet is genoemd. Verder uit de organisatie kritiek op politieke benoemingen bij directies, raden van commissarissen (RvC’s), toezichtsraden (RvT’s) en commissies. Volgens de VES zouden dergelijke functies te vaak als beloningsmechanisme worden gezien, met risico’s wanneer sectorervaring en deskundigheid ontbreken.
Voorbeeld: viskeuringsinstituut
Als illustratie noemt de VES de situatie bij het Viskeuringsinstituut (VKI). In het stuk wordt het VKI omschreven als de bevoegde autoriteit voor toezicht op de naleving van de Viskeuringswet en voor het borgen van kwaliteit van visserijproducten volgens nationale en internationale eisen.
De VES stelt dat er jarenlang is geïnvesteerd in het VKI door eerdere leiding en de private sector, en waarschuwt dat voorgenomen wijzigingen door een nieuw benoemde RvT, onder meer rond interne organisatie en bestaande afspraken met de private sector, kunnen leiden tot verzwakking van het instituut. Dat zou volgens de VES risico’s opleveren voor exportmarkten, waarbij onafhankelijkheid richting onder meer de EU en de VS essentieel is.
Het nawoord sluit af met de oproep om politieke bemoeienis en benoemingen van ondeskundigen binnen goed functionerende instellingen te vermijden, juist in sectoren waar internationale markteisen streng zijn. Inzicht #68 verschijnt volgens de redactie in de tweede week van een volgende maand; de exacte maand wordt in het aangeleverde fragment niet genoemd.
