De Europese Unie weegt nieuwe importheffingen op Amerikaanse producten en andere economische tegenmaatregelen, nadat de Amerikaanse president Donald Trump dreigde met tarieven tegen landen die zich verzetten tegen zijn plan om Groenland te annexeren. Europese leiders noemen de dreiging economische dwang en waarschuwen voor schade aan de trans-Atlantische relatie.
Volgens Europese en Amerikaanse berichtgeving wil Trump vanaf 1 februari 2026 een tarief van 10% opleggen aan Denemarken, Noorwegen, Zweden, Frankrijk, Duitsland, Nederland, Finland en het Verenigd Koninkrijk, met een verhoging naar 25% vanaf 1 juni 2026. De maatregel zou gekoppeld worden aan een deal over een “volledige” aankoop van Groenland, een grotendeels autonoom gebied binnen het Koninkrijk Denemarken.
EU-diplomaten en ambassadeurs hielden in het weekeinde crisisoverleg en bereiden een spoedbijeenkomst van EU-leiders voor, die volgens meerdere berichten waarschijnlijk donderdag plaatsvindt. Tegelijk ligt een eerder opgesteld pakket met mogelijke tegenheffingen op circa €93 miljard aan Amerikaanse goederen opnieuw op tafel; die lijst was eerder opgeschort en kan in februari weer actueel worden.
Frankrijk en Duitsland dringen er volgens internationale media op aan dat de EU ook het zogeheten anti-coercion instrument (ACI) serieus bekijkt. Dat is een EU-wetgeving die bedoeld is om economische druk van derde landen te pareren en kan verder gaan dan klassieke importtarieven, bijvoorbeeld via beperkingen in aanbestedingen, diensten of investeringen. Het instrument is tot nu toe nog niet ingezet.
Binnen de EU bestaat nog geen volledige overeenstemming over onmiddellijke vergelding. Diplomaten benadrukken dat veel lidstaten eerst ruimte willen houden voor dialoog, juist omdat zware tegenmaatregelen het conflict kunnen verdiepen en de economische schade kunnen vergroten.
Tegelijk groeit de politieke druk om hard op te treden. In verklaringen uit Europese hoofdsteden wordt gesteld dat territoriale integriteit en soevereiniteit niet onderhandelbaar zijn, en dat dreiging met tarieven richting bondgenoten een gevaarlijk precedent schept.
Handelsakkoord EU–VS onder druk
De tarievendreiging werpt ook een schaduw over het recente handelsakkoord tussen de EU en de VS. In het Europees Parlement klinkt weerstand tegen ratificatie zolang de Groenland-kwestie escaleert; partijleiders waarschuwen dat goedkeuring onder de huidige omstandigheden moeilijk wordt.
Achtergrond: spanningen rond veiligheid in het Noordpoolgebied
De discussie speelt tegen een bredere achtergrond van toenemende aandacht voor veiligheid in het Noordpoolgebied. Denemarken kondigde recent een versterking van de militaire aanwezigheid op en rond Groenland aan, terwijl meerdere Europese landen kortstondig personeel stuurden voor overleg en verkenning. Trump koppelt zijn tariefdreiging nadrukkelijk aan die ontwikkelingen en aan zijn eis rond Groenland.
