Ingezonden Natio na Guatemala: waarom Menzo nu echt moet durven veranderen

Nu mijn emoties zijn gezakt, kan ik wat rustiger terugkijken op wat er is gebeurd. Als fan is het moeilijk om je gevoelens in bedwang te houden. Zodra we winnen, zijn we blij en is alles hosanna. Wanneer we verliezen, is alles fout. Zeker als de verwachtingen hooggespannen zijn. Juist daarom is het belangrijk om even op adem te komen en na te gaan hoe het de volgende keer beter moet. En beter zal het zeker moeten – daar zijn bondscoach, staf, spelers én Natio-fans het over eens.

Hoe verder?

Daarvoor hoop ik dat de bondscoach samen met zijn staf écht goed gaat zitten en ook kritisch kijkt naar zijn eigen optreden. Ik heb de volledige persconferentie na de wedstrijd niet gezien, maar wat vooral opviel, is dat hij de nederlaag vooral toeschreef aan de “vechtlust en passie” van Guatemala. Dat de Natio-spelers zijn opgeleid om “verzorgd voetbal te spelen” en dat het er daardoor niet zo fysiek aan toegaat als in de regio van Guatemala. Daardoor kon Natio volgens hem niet in het spel komen.

Tot op zekere hoogte klopt dat, maar hij gaat volledig voorbij aan zijn eigen aandeel. Als hij daarop wordt bevraagd, wuiven hij en Brian Tevreden die vragen te makkelijk weg, met een houding van: “jullie hebben geen recht om daarover te vragen”. Natuurlijk hoeft een coach niet alles prijs te geven, maar je kunt de fans heus wel uitleggen waarom je bepaalde spelers niet selecteert, of wat het ‘gameplan’ was bij een bepaalde opstelling, als daar naar gevraagd wordt. Neem ons mee, zodat we begrijpen wat er gebeurt, in plaats van ons af te schepen met nietszeggende antwoorden en een hautaine repliek in de trant van: “daarom zitten wij op de tribune”.

Op zulke momenten mis ik bijna een Surinaamse Valentijn Driessen. Dat zegt veel, want ik heb hem bepaald niet hoog zitten. Maar goed…

Waarom deze nederlaag misschien nodig was

Aan de ene kant vind ik het goed dat we verloren hebben, juist omdat het de bondscoach stof tot nadenken geeft. Als we hadden gewonnen, was Natio waarschijnlijk op dezelfde weg doorgegaan en hadden we op het WK misschien een enorme flater geslagen. In de hele laatste fase van de WK-campagne vind ik Natio niet overtuigen, met als dieptepunt Guatemala uit, maar vooral thuis.

Zonder in alle tactische details te treden, begint het al bij de spelopvatting. Menzo is een defensief ingestelde coach en zijn basisopstelling ruikt meer naar spelen om “niet te verliezen” dan om “te winnen”. Dat blijkt uit het feit dat hij met zeven verdedigend ingestelde spelers begint, met zelfs een linksback (!) als verdedigende middenvelder.

De wedstrijd tegen Costa Rica tijdens de Gold Cup is daarvan een duidelijk voorbeeld. Met nog 25 minuten te gaan, 3–2 voor, Suriname dat de wedstrijd controleert en Costa Rica dat het niet meer weet, brengt hij een verdedigende middenvelder (Klas) voor een aanvaller (Vlijter). De balans raakt zoek, Costa Rica walst over ons heen, Natio komt er niet meer uit en we verliezen met 4–3. Waarom wissel je zó vroeg verdedigend, om nog defensiever te spelen dan je al deed?

Een ander, recenter voorbeeld is Guatemala thuis, waar hij pas aanvallend ging wisselen nadat Guatemala – door een onbegrijpelijke individuele fout van Haps – scoorde. Ik ben ervan overtuigd dat hij niet aanvallend zou hebben gewisseld als het 0–0 was gebleven. Met een gelijkspel had hij vermoedelijk kunnen leven. Gelukkig scoort Misidjan nog, anders was de chaos compleet geweest.

Wat ging er mis tegen Guatemala?

Dat de spelers een zware off-day hadden, staat buiten kijf. Dit was by far de slechtste wedstrijd van Natio die ik in al die jaren heb gezien. De bondscoach is daar in mijn ogen hoofdverantwoordelijk voor. Waarom? Laat me beginnen bij de keuzes in tactiek en formatie:

• De 5-3-2-formatie
  Op papier zag het er “redelijk” uit, maar in de praktijk werkte het totaal niet.
  • Vrijwel alles ging over links. Guatemala had dat snel door en hoefde nauwelijks moeite te doen om zich daarop aan te passen.
  • Dat kwam mede doordat Jubitana geen rechtsbuiten is. Hij zocht vaak de as op, waardoor het veld aan de rechterkant niet breed gehouden werd. Misschien was het de bedoeling dat Anderson met “overlaps” gevaar zou creëren, maar Anderson is helemaal niet dat type speler.
  • Cherry als valse nummer 9 was vermoedelijk bedoeld om het verdedigingsblok van Guatemala te ontwrichten via positiewisselingen met Lonwijk, Margareth en Jubitana. In theorie kan dat werken, maar Guatemala dekte niet door en bleef in positie, waardoor het effect nihil was. Bovendien zat geen van deze spelers echt in de wedstrijd.
• Keuze voor de centrale middenvelders
  De keuze voor Klas en Paal als verdedigend blok op het middenveld is discutabel. In principe zou één van de twee ook de spelverdeler moeten zijn vanuit de achterste linie, maar op dat vlak komen ze tekort. Paal is gewoon een linksback, speelt daar al jaren, en je maakt mij niet wijs dat we geen andere middenvelder hebben (zoals Boëtius of Pherai) die die rol beter kan invullen.Klas is een breker: iemand die naast een Pherai of Boëtius voor fysieke kracht zorgt, tweede ballen verovert en zo de ploeg in staat stelt door te voetballen na balverlies. Hij heeft ook de inhoud om in het strafschopgebied van de tegenstander gevaar te stichten. Maar van Klas kun je op dit niveau niet verwachten dat hij de lijnen uitzet.

  In een 5-3-2-formatie is het cruciaal dat je centrale middenvelders dat juist wél kunnen, zodat de tegenstander moet kiezen: druk zetten in het centrum, of op de wingbacks (Haps en Anderson). Omdat Paal en Klas in balbezit zich te weinig of op de verkeerde momenten aanboden, hadden de wingbacks het extreem zwaar.

• De wingbacks
  Over wingbacks gesproken: Menzo zal toch ook moeten zien dat Haps totaal niet levert. Los van het feit dat hij niet alleen verantwoordelijk is – zie het vorige punt – is hij verdedigend te kwetsbaar. En laat dat nu net de basisvoorwaarde zijn voor een verdediger.
• Geen bijsturing
  Bijsturing om te corrigeren wat misging, ontbrak – zowel in het veld als vanaf de bank. De spelers hebben een goede opleiding gehad, maar een veelgehoorde kritiek (ook in Nederland) op de huidige generatie is dat ze weinig zelfoplossend vermogen hebben. Dan ligt er een extra verantwoordelijkheid bij de coach om dat te doen. Dat gebeurde niet.Het enige wat hij deed, was zoveel mogelijk aanvallers inbrengen, maar het leek zonder duidelijk plan. Guatemala had simpelweg niet de kwaliteit om onze “gatenkaas” genadeloos af te straffen, anders hadden we zo maar met 7–0 kunnen verliezen.

  Wel een shout-out naar Abena. Hij speelde niet foutloos en zag er bij twee doelpunten slecht uit, maar hij gooide zijn lichaam letterlijk in de strijd om meer doelpunten te voorkomen. De passie droop er bij hem wél vanaf.

Wat moet er veranderen?

Ik kan nog veel meer uitweiden, maar mijn belangrijkste hoop is dat de bondscoach de volgende interlandperiode begint met een opstelling die gericht is op winnen, niet op “niet verliezen”. Geef de boys het vertrouwen – ze kunnen allemaal voetballen.

Een deel van de problemen los je al op door Paal niet meer op het middenveld te posteren, maar gewoon als linksback te gebruiken. Eventueel kan hij, net als Geertruida destijds bij Feyenoord, in balbezit inschuiven naar het middenveld, zodat je daar een man-meer-situatie creëert.

Daarnaast zal hij óók moeten doorselecteren. Ik begrijp dat hij loyaal is aan spelers die vanaf het begin hun waarde hebben bewezen voor Natio. Maar uiteindelijk moet hij de beste spelers opstellen die beschikbaar zijn. Met alle respect, maar Malone en Van der Kust horen daar in mijn ogen niet meer bij. Als ik zie hoe Leliendal wekelijks bij Volendam zijn mannetje staat, en welke potentie Pherai heeft als box-to-box-middenvelder, dan is die keuze voor mij snel gemaakt. Maar goed, hij zal zijn redenen hebben en daarover wil ik niet te veel speculeren.

Rol van de fans

Speculeren is sowieso het laatste wat wij als fans van #Natio moeten doen. De bondscoach maakt zijn keuzes, en of we het nu eens zijn met die keuzes of niet: we zullen ermee moeten leven. Hij ziet de jongens tijdens interlandwindows dagelijks, wij niet. Wij weten niet wat er achter de schermen wordt besproken en wat de aanwezigheid van bijvoorbeeld een Malone betekent voor de kleedkamer.

Dat de bondscoach iets moet veranderen, is echter een feit. Op deze manier gaan we het WK niet halen. Tegelijkertijd ben ik hoopvol, omdat we al hebben laten zien dat we kunnen meekomen tegen landen als Mexico en Costa Rica (ondanks de nederlagen). Dat zijn voetballend toch ploegen die ik hoger inschat dan Irak en Bolivia.

Het was hartverwarmend om te zien hoe Natio werd ontvangen op Zanderij. Die energie hebben de jongens nodig. Met die power van het publiek én een bondscoach die leert van zijn fouten, geloof ik dat we in maart kunnen zegevieren en dat we volgend jaar op het WK staan.

BRIBI NA KRAKTI. GO NATIO!

FvE, Natio Enthousiast