Op Malaria Dag in de Amerika’s roept de Pan Amerikaanse Gezondheidsorganisatie (PAHO) landen, lokale leiders en partners in de strijd tegen malaria op, om hun krachten te bundelen om de toegang tot diagnose en behandeling uit te breiden en zo de eliminatie te versnellen.
De slogan voor ‘Malaria Day in the Americas 2024’ : “Expanding access to malaria diagnosis and treatment without barriers” oftewel: uitbreiding van de toegang tot malariadiagnose en -behandeling zonder barrières, is een oproep om acties te ontwikkelen zodat malariabehandeling binnen bereik van gemeenschappen komt, zonder geografische of financiële barrières.
In 2023 rapporteerden landen in de Amerika’s in totaal 505.000 gevallen van malaria, een stijging van 5% ten opzichte van 2022. Als gevolg hiervan, en ondanks de beste inspanningen, blijft de regio achter bij het bereiken van de doelstelling van 120.000 gevallen tegen 2025.
Malaria gevallen in Amerika worden voornamelijk veroorzaakt door landen met een hoge ziektelast in Zuid-Amerika (Brazilië, Colombia en Venezuela), waar inheemse gemeenschappen en bevolkingsgroepen die zich bezighouden met goudwinning het zwaarst worden getroffen. Guyana meldde ook een aanzienlijke toename van het aantal gevallen (38%) tussen 2022 en 2023.
De afgelopen twee jaar heeft het migratie fenomeen ook geleid tot een toename van geïmporteerde malariagevallen in sommige landen van Meso-Amerika, waaronder gemeenschappen in de landengte van Darien in Panama, waar dagelijks een groot aantal migranten doorheen trekt.
Hoewel de toename van de transmissie zorgwekkend is, benadrukte PAHO-directeur Dr. Jarbas Barbosa dat met versnelde inspanningen “deze ziekte in onze regio kan worden geëlimineerd.” Sommige landen, waaronder Suriname, dat drie opeenvolgende jaren geen autochtone transmissie heeft geregistreerd, blijven vooruitgang boeken om malariavrij te worden.
Ecuador en Honduras blijven ook een daling van het aantal gevallen melden, terwijl Mexico, de Dominicaanse Republiek, Costa Rica, Guatemala en Frans-Guyana ook op weg zijn om eliminatie te bereiken. Dit komt voornamelijk door verbeteringen in malariabewaking en door ervoor te zorgen dat diagnose- en behandelingsdiensten beschikbaar zijn binnen de gemeenschappen met een hoge last die ze het hardst nodig hebben.
Ondanks aanhoudende oproepen voor tijdige diagnose en behandeling, blijven er in veel endemische landen in de regio hiaten in de toegang tot snelle behandeling bestaan. Om malariatransmissie te verminderen, dringt PAHO er bij landen op aan om de beschikbaarheid van diagnostische diensten en behandeling op gemeenschapsniveau te garanderen en allianties aan te gaan met getroffen gemeenschappen.
Overheden moeten ook regelgevende barrières en logistieke uitdagingen aanpakken die de wijdverbreide uitrol van snelle diagnostische tests in de weg staan. “Gezondheidsdiensten in endemische gebieden en getroffen gemeenschappen kunnen deel uitmaken van de oplossing”, voegde Dr. Barbosa toe. “Samen kunnen we malaria uit Amerika elimineren.”
Malaria is een acute koortsachtige ziekte die wordt veroorzaakt door de parasiet Plasmodium, die wordt overgedragen door de beet van een geïnfecteerde vrouwelijke Anopheles-mug. Symptomen, waaronder koorts, hoofdpijn en koude rillingen, kunnen mild zijn. Als malaria niet wordt behandeld, kan het leiden tot ernstige ziekte en zelfs de dood.
