Een samenwerking tussen ministeries, deskundigen en betrokken organisaties is volgens het planetGOLD Suriname-project nodig om de kleinschalige goudwinning in Suriname te verduurzamen en het gebruik van kwik terug te dringen. In dat kader is op woensdag 17 juni 2026 een interministeriële bijeenkomst gehouden rond het project Advancing Formalization and Mercury Free Gold in Suriname.
De bijeenkomst vond plaats als onderdeel van het planetGOLD Suriname-project, dat wordt uitgevoerd in samenwerking met het ministerie van Natuurlijke Hulpbronnen (NH) en het VN-milieuprogramma UNEP. Vertegenwoordigers van verschillende ministeries en organisaties kwamen bijeen voor een interdepartementale brainstormsessie over de formalisering van de goudsector en de overstap naar kwikvrije methoden.
Tijdens de sessie kregen de deelnemers een update over de voortgang van het project. Ook werd een presentatie verzorgd over milieuvriendelijke werkwijzen binnen de goudwinning. Daarnaast was er ruimte voor vragen en discussie over de bijdrage die de verschillende ministeries en organisaties kunnen leveren aan het traject.
Volgens de initiatiefnemers is het project opgezet omdat het gebruik van kwik in de kleinschalige goudwinning ernstige gevolgen heeft voor mens en milieu. Het doel is om het gebruik van kwik geleidelijk te verminderen en uiteindelijk volledig uit te bannen.
Jerrel Pinas, Engagement Specialist van planetGOLD Suriname, wees erop dat de realiteit in de goudsector de afgelopen jaren sterk is veranderd. Hoewel internationaal wordt gesproken over Artisanal and Small-Scale Gold Mining (ASGM), is de kleinschalige goudwinning in Suriname volgens hem niet meer te vergelijken met het beeld van de traditionele goudzoeker met een batée.
“De kleine goudzoeker met een batée bestaat nauwelijks nog. Tegenwoordig zien we een sector waarin met zware machines wordt gewerkt. Dat vraagt om een andere aanpak en gezamenlijke verantwoordelijkheid”, aldus Pinas.
Het planetGOLD-project wordt gefinancierd door de Global Environment Facility (GEF). UNDP is verantwoordelijk voor het beheer en de uitvoering van de middelen. Door vertragingen na de covidpandemie kwam de uitvoering pas in 2024 op gang. De afronding staat nog steeds gepland voor 2027.
Projectdirecteur Maureen Bottse-Brewster, tevens onderdirecteur Financieel Beheer bij het ministerie van Natuurlijke Hulpbronnen, benadrukte dat beleidsontwikkeling en samenwerking belangrijke onderdelen zijn van het traject. Volgens haar is er al regelgeving, maar moet die verder worden aangescherpt vanwege de ontwikkelingen binnen de sector.
“Wij willen het uitfaseren van kwik stimuleren en alternatieve methoden introduceren binnen de kleinschalige goudwinning. Er is al regelgeving, maar gezien de ontwikkelingen in de sector is het goed dat we die verder aanscherpen”, zei Bottse-Brewster.
Zij gaf aan dat kwikvrije technieken niet alleen beter zijn voor de gezondheid en het milieu, maar ook economisch voordelig kunnen zijn voor goudzoekers. Met de introductie van een mobiel veldlaboratorium wil het project in de praktijk aantonen dat goudwinning met minder of zonder kwik kan leiden tot een hoger rendement.
Volgens Pinas blijft gedragsverandering een van de grootste uitdagingen. Veel goudzoekers werken al jarenlang met kwik en zijn gewend aan bestaande methoden. Daarom zijn volgens hem tijd, begeleiding en praktische demonstratie nodig om de sector te overtuigen van alternatieven.
“Die mindset verander je niet in een dag. Het vraagt om een proces waarin je samenwerkt, alternatieven demonstreert en laat zien dat vermindering of zelfs volledige uitbanning van kwik mogelijk is”, aldus Pinas.
Hij benadrukte dat geen enkel ministerie of organisatie dit vraagstuk alleen kan oplossen. Een integrale aanpak is volgens hem noodzakelijk om duurzame ontwikkeling in de goudsector mogelijk te maken.
