Met een procedurele stemming van 52 tegen 47 heeft de Senaat een zogeheten “war powers”-resolutie naar een eindstemming volgende week gebracht.
Alle Democraten stemden voor, samen met vijf Republikeinen. De maatregel is vooral een politiek signaal: ook als de Senaat later instemt, is de kans klein dat de resolutie wet wordt, omdat die ook door het Republikeins geleide Huis van Afgevaardigden moet komen en daarna door Trump ondertekend zou moeten worden (of een veto moet kunnen overleven).
De resolutie zou het Witte Huis verplichten om vooraf expliciete congresgoedkeuring te vragen voor verdere aanvallen of uitbreiding van militaire inzet tegen Venezuela. Dat gebeurt terwijl de regering-Trump volgens Amerikaanse media inzet op controle over Venezolaanse oliebelangen en op invloed over het bestuur in Caracas.
Zeldzame steun van vijf Republikeinen
De Republikeinen die meestemden met de Democraten waren Rand Paul, Lisa Murkowski, Susan Collins, Josh Hawley en Todd Young. Hawley zei dat het debat volgens hem vooral gaat over “wat hierna komt”, bijvoorbeeld als een president zou besluiten grondtroepen te sturen; dan hoort het Congres mee te beslissen.
Trump reageerde fel en viel de vijf partijgenoten publiekelijk aan op sociale media. Volgens hem zou de stemming de Amerikaanse veiligheid schaden en zijn bevoegdheden als opperbevelhebber onder druk zetten.
Maduro-actie zet discussie op scherp
De stemming volgt enkele dagen nadat Amerikaanse troepen Nicolás Maduro in een verrassingsactie in Caracas zouden hebben aangehouden, in de nachtelijke uren van zaterdag 3 januari 2026. Volgens Reuters wakkerde juist die operatie in korte tijd de zorgen aan over een langdurig en kostbaar vervolgtraject, zonder duidelijk politiek mandaat van het Congres.
Democratisch senator Tim Kaine, die de stemming afdwong en de resolutie mede steunt, wees erop dat sommige Republikeinen na vertrouwelijke briefings en na Trumps uitspraken over mogelijk jarenlange Amerikaanse betrokkenheid in Venezuela, vonden dat dit “te groot” is om zonder Congres te laten gebeuren. Senaatsleider Chuck Schumer noemde het een afwijzing van het idee dat één persoon zonder debat kan beslissen over verdere inzet van Amerikaanse militairen.
Tegenstanders binnen de Republikeinse leiding steunen Trump juist. Senaatsleider John Thune sprak over “vrede door kracht” in het westelijk halfrond. Todd Young zei op zijn beurt dat hij de operatie om Maduro te pakken steunt, maar twijfelt wat het betekent als de regering stelt dat zij Venezuela nu “runt” en of dat een Amerikaanse militaire aanwezigheid zou vereisen.
Zelden afgedwongen wet, maar opnieuw centraal
De discussie raakt aan de War Powers Act uit 1973, bedoeld om de presidentiële ruimte voor oorlogshandelingen te begrenzen en het Congres een grotere rol te geven. In de praktijk is de wet volgens de AP zelden effectief geweest om een president direct te dwingen militaire acties te stoppen; Amerikaanse presidenten van beide partijen hebben betoogd dat de wet hun grondwettelijke rol ondermijnt.
Tegelijk is het Congres al decennia terughoudend met formele oorlogsverklaringen, waardoor presidenten vaak brede ruimte claimen om militair op te treden. De wet schrijft onder meer meldingsplichten en tijdslimieten voor, maar die grenzen zijn geregeld opgerekt.
Ook Groenland voedt de spanningen
De Senaatsactie speelt mee tegen een achtergrond waarin Trump ook hardere taal gebruikt over andere dossiers, waaronder Groenland. Volgens AP zou het Witte Huis hebben aangegeven dat “het leger altijd een optie is” bij een mogelijke Amerikaanse overname, iets wat Groenland en Denemarken afwijzen. Senator Lindsey Graham zei dat hij er weinig problemen mee zou hebben als Trump ook elders zonder Congres zou optreden, inclusief Groenland.
Op Capitol Hill leidde dit tot extra diplomatiek overleg: onder meer met de Deense ambassadeur in Washington en vertegenwoordigers van Groenland. Vanuit Groenland werd opnieuw benadrukt dat het gebied niet te koop is.
