Shellice Amy Sairras verdedigde haar proefschrift, getiteld “The feasibility of a mobile heart failure application intervention program on patient self-management, quality of life and hospital readmission in chronic heart failure patients in Suriname”, met succes tijdens een publieke zitting in de Centrumkerk, de officiële aula van de Anton de Kom Universiteit van Suriname (AdeKUS).
Het onderzoek, begeleid door prof. dr. Maureen Lichtveld, prof. dr. Wilco Zijlmans en prof. dr. Keith Ferdinand, richt zich op hartfalen (HF): een ernstige chronische aandoening en in Suriname een hoofdoorzaak van vermijdbare ziekenhuisopnames bij volwassenen. Patiënten kampen vaak met kortademigheid, gezwollen enkels en vermoeidheid, wat leidt tot heropnames en een lagere levenskwaliteit. Sairras onderzocht de lokale ziektelast én of een mobiele applicatie patiënten kan helpen bij kennis, zelfzorg en monitoring.
Ziektelast en zorgkloof
Analyse van opnamen in het Thorax Centrum Paramaribo (TCP-AZP) laat zien dat tussen 2013 en 2015 bijna 900 HF-patiënten werden opgenomen; één op de vier betrof een heropname binnen een jaar. Meervoudige risicofactoren zoals hypertensie en diabetes kwamen veel voor. Deze inzichten vormden de basis voor een integraal hartfalenmanagementprogramma binnen het TCP, waaronder een HF-poli en ruimte voor digitale zorgtools. Tijdens de COVID-19-pandemie in 2020 moest de HF-poli tijdelijk sluiten; het aantal heropnames steeg, wat het belang van afstandsmonitoring verder onderstreepte.
Van polikliniek naar Mi Ati-app
Een haalbaarheidsstudie onder opgenomen HF-patiënten toonde aan dat meer dan 80% een smartphone met internet had en positief stond tegenover app-gebruik voor gezondheid en contact met zorgverleners. Slechts 20% wist echter hoe te handelen bij HF-klachten. Daarop werd ‘Mi Ati’ ontwikkeld: een lokaal ontworpen app met zes educatiemodules, een wekelijkse symptomenchecklist en functies om bloeddruk en gewicht te registreren, inclusief grafische terugkoppeling. In een gebruikerstest met 11 patiënten behaalde de app 91,5% op gebruiksvriendelijkheid en rapporteerden deelnemers na vier weken een verbeterde kwaliteit van leven.
Klinische studie en resultaten
In een klinische studie met 100 patiënten kreeg de helft naast reguliere zorg toegang tot Mi Ati; de andere helft ontving standaardzorg. Na drie maanden verbeterden kennis en zelfzorg in beide groepen, zonder statistisch significant verschil tussen de groepen. Wel gaven appgebruikers hogere motivatie en tevredenheid over hun zorg aan. Minder dan de helft gebruikte de app echter volledig volgens de instructies, mede door beperkte digitale vaardigheden en onvoldoende besef van het belang van regelmatige monitoring.
Vervolgstappen en randvoorwaarden
De resultaten tonen dat digitale hartfalenzorg met Mi Ati in Suriname haalbaar en waardevol is, mits randvoorwaarden worden versterkt: vergroten van digitale vaardigheden, duidelijke e-health-regelgeving en structurele inbedding van digitale monitoring in het zorgsysteem. Volgens Sairras kan een combinatie van educatie, begeleiding en technologische ondersteuning leiden tot betere zelfzorg en mogelijk minder heropnames, zeker wanneer poliklinische zorg tijdelijk wordt beperkt of op afstand moet plaatsvinden.
