Met het heengaan van Eric Lie verliest de taekwondowereld een van de grondleggers van deze vechtsport in Suriname. De taekwondogoeroe overleed vrijdagochtend in het Academisch Ziekenhuis. Hij werd 78 jaar.
“We raken de man kwijt die aan de wieg van taekwondo in Suriname heeft gestaan”, zeggen zijn pupil Gregory Markiet en jongere broer Arthy Lie in afzonderlijke gesprekken.
Zijn overlijden komt niet helemaal onverwachts. Eric Lie, wiens familienaam een afkorting is van Lie Kwie Sjoe, vocht geruime tijd met zijn gezondheid en was de afgelopen weken na een zoveelste beroerte in het ziekenhuis opgenomen.
Het was niet de eerste keer in de afgelopen jaren dat hij met gezondheidsproblemen kampte, maar de voormalig taekwondokampioen moest zich bij het laatste gevecht tegen de gezondheidskwalen gewonnen geven.
Sporen
Op social media blijkt dat Eric Lie niet alleen in de taekwondowereld maar bij bijna alle andere gevechtsporten zijn sporen achterliet. Onder anderen voorzitter Remie Burke van de Surinaamse Boksbond en karatepionier Cecil Tirion treuren om het ter ziele gaan van de taekwondogrootmeester en de enige zevendedanner van Suriname.
“Eric heeft beslist zijn verdiensten gehad voor de beoefening van de Martial arts in ons land”, zegt Tirion op Facebook. Burke, die van huis uit karateka is, dankt zijn ontwikkeling als vechter aan Lie. “U heeft een grote bijdrage geleverd om mij te maken tot budoka. We geloofden in het mixen van stijlen. Osu, waka bun!”
Lie wordt aangemerkt als een van de grondleggers van taekwondo in Suriname. Hij leerde de eerste technieken van deze gevechtsport van de Indonesisch-Nederlandse soldaat Chris Renault, die in de tweede helft van de jaren 1960 als legersergeant was gedetacheerd in Suriname maar het was pas nadat hij in contact kwam met taekwondo geestesvader Terry Agerkop dat Lie zich ontwikkelde tot toptaekwondoka.
In 1968 richtte Agerkop de taekwondoschool Hwarang-do op. Nadat hij uit Suriname vertrok droeg Agerkop de leiding van de school over aan Lie, die ondertussen in Nederland zijn zwarteband had behaald. Hij veranderde daarna de naam van de school in Eric Lie’s Taekwondo. Daarvan werden ook buiten de stad afdelingen opgericht in Billiton, Paranam, Domburg, Blauwgrond en Kwatta.
Lie leerde zichzelf veel aan en reisde af en toe naar een taekwondomeester op Curaçao voor aanwijzingen, correcties en advies. Na drie jaar slaagde hij voor de tweede dan en in de decennia erna verkreeg hij er telkens een bij .
Zijn voorbeeld, als eerste in Suriname opgeleide zwartebander, kreeg opvolging want in 1976 waren er al twaalf in Suriname opgeleide zwartebanders die allen hun examen in Nederland aflegden. Lie was de eerste taekwondoka die kampioen werd in alle leeftijdsklassen en reisde met zijn school naar kampioenschappen in Belém (Brazilië) en Cayenne (Frans-Guyana).
Ook ging hij met zijn school naar deze landen voor demonstraties, evenals naar Haïti, waar hij taekwondo introduceerde, en naar Martinique.
Inspiratie
Lie inspireerde velen, met name zijn jongere broer Arthy. “Toen hij in 1970 geschiedenis schreef door kampioen te worden in alle klassen wilde ik dat ook.” Arthy Lie volgde de voetsporen van zijn broer en begon later ook zijn eigen taekwondoschool.
De karaktereigenschappen van Eric Lie spraken zijn jongere broer ook aan. “Hij was iemand die zei wat op z’n hart zat. Hij nam zich geen blad voor de mond, iets wat hem soms niet in dank afgenomen werd.”
Maar juist dat maakte hem ook bij velen geliefd. “Eric was ook iemand die eiste dat je het beste gaf. Als je bij hem op les was, wilde hij je complete focus hebben. Je mocht vrij met hem zijn maar het respect moest er wel altijd zijn.”
Lie maakte geen onderscheid in afkomst bij het overdragen van zijn kennis. De taekwondomeester werd dikwijls verweten dat hij met het leren van gevechtstechnieken aan straatjongens criminaliteit zou stimuleren, terwijl hij anderzijds werd geprezen omdat zijn oud-leerlingen zich geregeld hadden ontwikkeld tot vooraanstaande burgers.
Arthy Lie: “Er lopen nu nog vele prominenten in de samenleving rond die van hem les gehad hebben, wat het bewijs is van de positieve bijdrage die hij via taekwondo aan hun ontwikkeling heeft geleverd.”
Discipline
Markiet, nu ondervoorzitter van de Surinaamse Taekwondoassociatie (STA) is er een van. Hij heeft als pupil van Lie de taekwondogoeroe van dichtbij meegemaakt. “Hij was een tijdje de grootste school in Suriname. Dat kwam omdat hij op een heel gedisciplineerde manier lesgaf en hij probeerde altijd zo breedvoerig mogelijk les te geven.”
Voor Lie stonden niet de vechttechnieken centraal, benadrukt Markiet. “Daarnaast heb je ook het discipline gedeelte van deze gevechtsport die veel mensen onderschatten. Hij vormde zijn pupillen niet alleen op het gebied van vechten maar vooral ook als persoon.”
Markiet, die al vanaf zijn tiende op taekwondoles zat bij Lie nam enkele jaren geleden de leiding over van de school van zijn leraar nadat diens gezondheid achteruitging. Maar ondanks dat hij niet meer zo actief was als de jaren ervoor, bleef Lie zijn leerling bijstaan met raad.
Markiet staat erop dat het nalatenschap van Lie levend gehouden moet worden. “De nieuwe generatie weet niet veel van hem maar er lopen een heleboel mensen rond die door hem zijn opgeleid. Hij heeft heel veel gedaan en dat alles moet gedeeld worden met de gemeenschap. Dat is iets wat zeker gepromoot zal worden door de bond”, belooft de STA-ondervoorzitter.
Lie is naast taekwondoleraar ook onderwijzer geweest. Hij was leerkracht op de basis -en muloschool en doceerde ook op het Surinaams Pedagogisch Instituut (SPI) en het Albert Cameron Instituut (ACI).
