Hoewel de Vereniging van Inheemse Dorpshoofden in Suriname bijna geen vertrouwen heeft in de regering en politiek, wil zij toch in dialoog blijven. Dat zegt de directeur van de VIDS, Cylene France, tegenover journalisten tijdens een persconferentie donderdag 15 februari.
De verschillende dorpshoofden hebben een update gegeven over de stand van zaken zoals de grondrechten-wetgeving die tot de dag van vandaag nog niet is aangenomen en erkend. Er is ook gesproken over de uitvoer van het Kalina en Lokoni vonnis dat in 2015 was uitgesproken door het inter-Amerikaanse Hof. De Staat Suriname kreeg de opdracht om wettelijke voorzieningen te treffen, zodat de Inheemse volken in Suriname volledig kunnen genieten van hun collectieve rechten zoals de grondrechten.
Vooralsnog is er niet veel gedaan sinds de in 2021 ingediende conceptwet. Vele organisaties hebben via petities en demonstraties getracht de regering en de Nationale Assemblee aandacht te vragen voor de grondrechten. “Wat we uit de gesprekken hebben begrepen is dat de politici zich nog moeten vinden binnen de wet en er zal weer een aanpassing zijn. Er zullen dus opnieuw consultaties gehouden worden”, vertelt France de laatste update. Er was vooralsnog nog geen duidelijkheid gegeven hoe snel deze wijzigingen en consultaties gehouden zullen worden alvorens het weer in het parlement behandeld kan worden.
Hoewel het erkennen van de grondrechten nog op zich laat wachten, zijn er in 2024 wel stappen gemaakt om financiële middelen te storten in het ontwikkelingsfonds voor de Kalina en Lokono in Beneden Marowijne. “Er is tot nu toe SRD 1 miljoen (USD 27.000,-) gestort in het fonds, in het vonnis is aangegeven dat er USD 1 miljoen aan ontwikkelingsgelden gestort moeten worden”, zegt France. Voor Alamijawari Selowin, een van de dorpshoofden binnen het bestuur en tevens dorpshoofd van Langamankondre, is nog niet bepaald waarvoor de middelen gebruikt zullen worden. “U moet nagaan dat we die SRD 1 miljoen over 8 dorpen moeten verdelen. Dit is niet veel. Dus we moeten onderling nog even bespreken aan welke ontwikkelingsprojecten de middelen uitbesteed zullen worden”, gaf Selowin aan.
In januari heeft de VIDS een gesprek gehad met de Agent van Staat die naar het IACHR moet rapporteren namens de Staat Suriname, inzake mensenrechten binnen de Verenigde Naties. De VIDS maakt tijdens de gesprekken met de Agent van Staat duidelijk dat zij actie willen zien en niet alleen wil blijven praten als het gaat om de erkenning van de rechten van de Inheemsen. “Wij ervaren dit als discriminatie. Ook wij als Inheemsen hebben recht op ontwikkeling, maar het wordt ons nog steeds onthouden”, benadrukt France. Via de Agent van Staat is gevraagd dat de Organization of American States (OAS) aanwezig is bij de gesprekken met de Inheemsen en de regering om de druk te leggen om de grondrechten van de Inheemsen en tribale volken te erkennen. De Inheemsen hopen dat met de OAS als begeleiding de regering voortvarender zal werken aan de grondrechten.
