Vrouwen op de werkvloer tijdens de coronacrisis

Human Resource professionals hebben, zoals zij dat hebben ervaren, onvoldoende de gelegenheid gekregen om werknemers te begeleiden op de gewenste manier. “Het gaat meer om machteloosheid”, zegt Reina Kolf, externe HR-adviseur en oprichter van The Slight Edge Advisory Group, die het onderzoek op touw heeft gezet. Dit en andere bevindingen zijn vastgelegd in het onderzoek Human Resource en de Nieuwe Realiteit. Deze bevinding is daarna bevestigd door de deelnemers van een speciaal naar aanleiding van dit onderzoek door Kolf en de HRM Society Suriname georganiseerd seminar. Het onderzoek is niet van wetenschappelijke, maar kwalitatieve aard. De enquête was voor zeven dagen opengesteld, vorig jaar juni en in die periode zijn er 66 reacties binnengekomen.

HRM’ers doodmoe

Kolf zegt HRM’ers als flexibel te ervaren, “maar ze zijn allemaal doodmoe”. Kolf reageert in lijn met de bevindingen van een artikel van het consultatiebureau McKinsey, die in de V.S. is uitgevoerd onder vrouwen op de werkvloer. Uit dit onderzoek blijkt dat vrouwen veel meer een burn-out hebben gekregen vanwege de gevolgen van werken tijdens de coronapandemie. In het onderzoek van Kolf is geen aandacht besteed aan de lichamelijke gevolgen van de pandemie. “Sowieso is het voor de HR-vrouwen zwaar geweest, maar dat komt doordat de positie van vrouwen in de HR niet is wat het wezen moet. Zij hadden meer invloed willen hebben op de gevolgen van de pandemie”, zegt Kolf. Niet alle HR-professionals zijn vrouwen, maar het leeuwendeel wel. “De verantwoordelijkheid die HRM’ers vanuit hun persoonlijke en professionele instelling binnen de organisatie dragen, maakt dat ze niet zo gemakkelijk opgeven. Die verantwoordelijkheid blijven ze voelen.”

De HRM’ers hebben aangegeven dat er te weinig aandacht was voor de begeleiding van werknemers en hun familie met betrekking tot de angst en onzekerheid die de coronacrisis met zich heeft meegebracht.

Zware wissel voor vrouwen

Een kleiner onderzoek onder vrouwen met uiteenlopende beroepen en verantwoordelijkheden op de werkvloer schijnt uit te wijzen dat op alleenstaande moeders met jonge kinderen een zware wissel wordt getrokken door de crisis. Ruth Sinkeler, oprichter van het Dya Dya Uma Global Online community, heeft in haar netwerk ruim zeven vrouwen gesproken. Er was bij deze vrouwen geen diagnose van een burn-out, maar zij hebben wel burn-out-verschijnselen ervaren.

Het gaat voornamelijk om vrouwen die werknemer zijn en geen invloed hebben op hun werkschema. Hun taken zijn zwaarder geworden omdat zij naast het werk ook de zorg over kinderen hadden, die in plaats van op school te zijn, de hele dag thuis waren. De kinderen moeten bezig worden gehouden en vanaf een bepaalde periode ook met schoolwerk worden begeleid. “Zij zijn vooral moe en gefrustreerd”, zegt Sinkeler, “want alle zorgtaken en werk en Covid-stress is op hun schouders terechtgekomen.” Velen zijn ook hun baan kwijtgeraakt, maar hebben de gelegenheid aangegrepen om een onderneming te starten.

Financiële stress

Behalve kinderen vermaken, boodschappen doen en zich zorgen maken over hoe geen Covid te krijgen, hebben de vrouwen ook te maken gehad met financiële stress vanwege de restricties op vrije beweging die ongetwijfeld invloed hebben gehad op de verdiencapaciteit van bedrijven. Daarnaast hebben leidinggevende vrouwen zich ook zorgen gemaakt over het welzijn van hun werknemers.

Een andere groep vrouwen, die in loondienst zijn, alleenstaand zijn, met iets oudere kinderen, hebben het een stuk makkelijker ervaren. Zij konden hun werk toch indelen. De andere groep bestaat uit vrouwen die een onderneming hebben, geen kinderen en ook geen partner of van wie de partner in het buitenland is. Sinkeler vertelt hierbij haar eigen ervaring. “Het was heel zwaar bij tijd en wijle, vooral tijdens de drie grote lockdowns (total lockdowns) waar wij helemaal niet naar buiten mochten (inkopen doen op basis van achternamen en dergelijke), die waren mentaal zwaar en pittig, maar ik heb geen burn-out ervaren.” Sinkeler heeft die periode ook de rust en ruimte gekregen om haar diensten aan te passen.

De respondenten reageerden als volgt op de enquête die Kolf deed uitgaan.

1. Heeft de Corona-crisis een positieve of negatieve impact op de wijze waarop invulling is gegeven aan de HR-verantwoordelijkheden?
   7.58 positief, 4.55 negatief; 33.33 en 28.79 respectievelijk redelijk negatief en redelijk positief. Een kwart zegt eigenlijk geen specifieke impact op HR te hebben ervaren gedurende de corona- aanwezigheid.
2. Welke uitdagingen zijn er naar uw mening voor de HR-functie ontstaan als gevolg van de coronacrisis?
   50% en meer reageert als volgt
   * Organiseren van nieuwe werkwijze rond thuiswerkende medewerkers* (78,79 %)
   * Verminderde productiviteit* 66.67%
   * Begeleiden medewerkers en familie in verband met angst voor besmetting* (59.09 %)
3. Aspecten HR-rol tijdens pandemie
   50% en meer reageert als volgt
   * Grotere betrokkenheid bij de ontwikkeling van personeel gerelateerde noodplannen en te nemen  maatregelen* (73.85 %)
   * Grotere betrokkenheid bij het nemen van algemene organisatie brede beleidsbeslissingen* (60.00%)
   * Grotere betrokkenheid bij personeel gerelateerde gezondheids- en welzijnsbesluiten* (60,00%)
   * Duidelijkere rol als woordvoerder bij interne communicatie richting personeel* (60,00%)
4. Wat is volgens u de grootste uitdaging voor de HR-rol tijdens de Corona-crisis? Bij de beantwoording springt deze reactie eruit:
   * Aandacht besteden aan ‘People-side of Change’* (22,73%), gevolgd door
   Maximaliseren van productiviteit (19.7%)