In de laatste Wereld ongelijkheidsrapport dat jaarlijks wordt uitgegeven door de World inequality lab, is de gap tussen armen en rijken voor 2021 veel groter geworden met de tussenkomst van de Covid-19 pandemie. “De Covid-19 crisis heeft de ongelijkheden nog meer benadrukt tussen de rijken en armen over de hele wereld. Desondanks hebben rijke landen met interventie kunnen voorkomen dat er een massale stijging kwam in de armoedegrens. In armen landen was dat niet het geval. Dit geeft aan hoe belangrijk het belang van sociale staten zijn in de strijd tegen armoede”, zegt Lucas Chancel, een van de schrijvers van het rapport.
Het rapport benadrukt de omvang van de mondiale inkomens- en vermogensongelijkheid. Op wereldniveau is het gemiddelde inkomen voor een volwassene $23.380. De auteurs van het rapport leggen echter uit dat hierachter grote verschillen tussen en binnen de landen schuilgaan. De rijkste 10% van de wereldbevolking neemt momenteel 52% van het inkomen mee naar huis. De armste helft van de wereldbevolking? Nou, ze verdienen slechts 8%.
Gemiddeld verdient een persoon uit de top 10% $ 122.100, maar een persoon uit de onderste helft slechts $ 3.920. En als het gaat om rijkdom (waardevolle activa en items boven inkomen), is de kloof nog groter. De armste helft van de wereldbevolking bezit slechts 2% van het wereldwijde totaal, terwijl de rijkste 10% 76% van alle rijkdom bezit. Maar de auteurs van het rapport herinneren ons er ook aan dat er grote ongelijkheid kan bestaan binnen landen. “Nationale gemiddelde inkomensniveaus zijn slechte voorspellers van ongelijkheid”, leggen ze uit. Hoge-inkomenslanden kunnen ongelijk zijn, evenals lage- en middeninkomenslanden.
Inkomensongelijkheid toegenomen
Terwijl de mondiale ongelijkheden tussen landen de afgelopen twee decennia zijn afgenomen, is de inkomensongelijkheid in de meeste landen inderdaad toegenomen. De gemiddelde inkomenskloof tussen de bovenste 10% en de onderste 50% van individuen binnen landen is in die periode bijna verdubbeld, zo blijkt uit het rapport. Volgens het rapport was in 2020 de sterkste stijging van het aandeel van de wereldwijde miljardairs ooit. Sinds 1995 is het aandeel van de wereldwijde rijkdom dat eigendom is van miljardairs zelfs gestegen van 1% tot meer dan 3%.
Zoals de onderstaande grafiek uitlegt, hebben de rijksten ter wereld de afgelopen decennia een onevenredig groot deel van de wereldwijde rijkdom veroverd. Het aanpakken van de uitdagingen van de 21e eeuw zal niet ‘haalbaar zijn zonder een significante herverdeling van rijkdom en inkomensongelijkheid’, stellen de auteurs van het rapport.
Het rapport verkent verschillende opties – voornamelijk geworteld in het belastingbeleid – om inkomens- en vermogensongelijkheid aan te pakken. De voorbeelden bieden lessen van over de hele wereld en uit de recente geschiedenis, ze leggen uit en concluderen dat “ongelijkheid altijd een politieke keuze is en leren van beleid dat in andere landen of op andere tijdstippen is geïmplementeerd, van cruciaal belang is om eerlijkere ontwikkelingstrajecten te ontwerpen.”
