De finale van het WK voetbal krijgt zondag 19 juli een opvallende primeur. Voor het eerst in de geschiedenis van het wereldkampioenschap wordt tijdens de rust van de eindstrijd een grootschalige halftimeshow gehouden. De sterrenformatie bestaat uit Madonna, Shakira, BTS en Justin Bieber, maar niet iedereen is enthousiast over de nieuwe koers van wereldvoetbalbond FIFA.
De show wordt gehouden in het New York New Jersey Stadium en is samengesteld onder leiding van Coldplay-zanger Chris Martin. Naast de vier hoofdacts werken ook de Nigeriaanse artiest Burna Boy, dirigent Gustavo Dudamel, het PS22 Chorus en Coldplay mee aan de productie.
De muzikale voorstelling duurt naar verwachting ongeveer elf minuten. Het opbouwen en verwijderen van het podium kan er echter voor zorgen dat de volledige rust tussen de 25 en 30 minuten duurt. FIFA heeft de exacte duur van de pauze nog niet officieel bevestigd. Britse omroepen houden in hun uitzendschema alvast rekening met een aanzienlijk langere onderbreking.
Zorgen over langere rust
Juist die mogelijke verlenging zorgt voor kritiek. Volgens de spelregels van de International Football Association Board mag de rust bij een voetbalwedstrijd in beginsel niet langer dan vijftien minuten duren. De duur mag alleen met toestemming van de scheidsrechter worden aangepast.
Voormalige voetballers en analisten vrezen dat de halftimeshow het ritme en de traditie van de WK-finale aantast. Tijdens een discussie bij de Ierse omroep RTÉ stelden oud-internationals Richie Sadlier, Shay Given en Didi Hamann dat FIFA elementen uit de Amerikaanse sportcultuur probeert over te nemen.
Sadlier zei dat niemand binnen de voetbalwereld heeft gevraagd om meer muziek en commerciële onderbrekingen tijdens wedstrijden. Volgens hem worden de fundamenten van het voetbal aangetast wanneer de traditionele indeling van twee helften van 45 minuten en een rust van vijftien minuten wordt losgelaten.
Oud-doelman Given benadrukte dat spelers gedurende hun hele loopbaan gewend zijn aan een pauze van vijftien minuten. Hij vindt dat deze structuur niet voor een entertainmentspektakel moet worden veranderd. Hamann vroeg zich af welke aanpassingen nog zullen volgen wanneer de voetbalwereld de langere onderbreking zonder weerstand accepteert.
Ook de voormalige Franse international en wereldkampioen Emmanuel Petit heeft kritiek geuit op wat hij de toenemende “Amerikanisering” van het voetbal noemt. Hij vreest dat commerciële belangen steeds zwaarder wegen dan het sportieve karakter van wedstrijden.
“Voetbal moet de hoofdshow blijven”
Onder supporters is eveneens verdeeldheid ontstaan. Critici vinden dat de WK-finale op zichzelf al voldoende spektakel biedt en dat het voetbal de hoofdshow moet blijven. Op sociale media wordt de halftimeshow geregeld vergeleken met die van de Super Bowl. Tegenstanders vrezen dat FIFA vooral probeert nieuwe kijkers en commerciële partners op de Amerikaanse markt aan te trekken.
Anderen reageren juist enthousiast op de komst van wereldsterren als Madonna, Shakira, BTS en Justin Bieber. De combinatie van voetbal, popmuziek en K-pop kan volgens voorstanders een nieuw en jonger publiek bereiken. Vooral de deelname van BTS en Burna Boy zorgt internationaal voor veel aandacht.
FIFA verdedigt het initiatief als een historisch moment waarop voetbal, muziek en maatschappelijke betrokkenheid samenkomen. De show ondersteunt het FIFA Global Citizen Education Fund, dat 100 miljoen Amerikaanse dollar wil inzamelen om kinderen wereldwijd betere toegang te geven tot onderwijs en voetbalprogramma’s.
FIFA-voorzitter Gianni Infantino spreekt van een vernieuwend spektakel dat een nalatenschap moet creëren die verder reikt dan de finale. Of de halftimeshow een succesvolle nieuwe traditie wordt of juist een eenmalig experiment blijft, zal waarschijnlijk afhangen van de reacties van spelers, supporters en televisiekijkers na de historische uitvoering.
