Negentigjaar zou hij gisteren zijn, Julius Theodoor Hugo Uiterloo, beter bekend als ‘Lieve Hugo’of ‘Iko.’ gisteren plaatste de Stichting Kerngroep Accreditatie Surinaams Erfgoed door Kaseko Onderzoek, K.A.S.E.K.O, een krans bij het gedenkteken ter ere van deze legendarische zanger, op de hoek van de Waaldijkstraat en Limesgracht, wiens geboortedag is uitgeroepen tot de ‘Nationale Dag van de Kaseko.’
De bijnaam hield hij over uit zijn jeugdjaren, omdat ‘a ben ogri’ klonk door de buurt waar zij woonden vaak de schelle stem van zijn moeder die hem naar huis riep: “Iko!” klonk het dan met de regelmaat van de klok. Die naam is sindsdien gebleven, ook gedurende de muziekcarrière van deze ongekroonde ‘King of Kaseko,’ één van de belangrijkste grondleggers van de kasekomuziek.
Hugo gebruikte zowel Sranan als Nederlands in zijn liedjes met dubbelzinnige teksten. Er werd door gelovigen gefronst naar de toespelingen op seks, maar veel van zijn liedjes gaan over de dingen in het leven van alledag en zaten vol gezegden en ‘odo’s. Bij alle generaties na hem, ook nu nog, hebben zijn boodschappen nog effect. Het is moeilijk stilzitten bij de klanken van onder andere: Na foe sang ede, Dorina, Blaka rosoe, Okrosoepoe, Mi sa memre na dee, Oeng booi, No njang alla njang, Mi seni a booi, Mariana mi boto, Mira, Een pot met bonen, Vrij en blij en Samenkomst.
K.A.S.E.K.O
Stichting K.A.S.E.K.O is opgericht op 28 juni 2022 en streeft naar het behouden van kasekomuziek voor komende generaties, en het verder bekendheid geven aan deze muzieksoort, zowel nationaal als internationaal. Op hun Facebook pagina stond al vroeg op 13 december de boodschap: “Op deze bijzondere dag vieren wij met trots de rijke en unieke cultuur van Suriname, vertegenwoordigd door de levendige klanken van de kaseko. Moge deze dag ons blijven inspireren om onze cultuur te koesteren, door te geven aan toekomstige generaties en samen te komen in harmonie en vreugde.Laat de ritmes van kaseko onze harten vullen met trots en verbondenheid. Een feestelijke dag toegewenst aan iedereen die onze cultuur viert!”
De ondersteuning van de samenleving bij het indienen van de brief met de aanvraag voor deze dag was voor het bereikte succes van cruciaal belang. Het Directoraat Cultuur honoreerde het verzoek in 2023. Intussen is de organisatie druk bezig fondsen te vergaren om het hoofddoel, het plaatsten van Kaseko muziek op de Wereld Erfgoedlijst van de UNESCO, te realiseren.
Voorzitter Rosita Leeflang is in dit verband al enige tijd in Nederland, en hield er in verband met deze speciale dag een presentatie over deze typische Surinaamse muzieksktijl. Volgens woordvoerder Meryl Pocorni is de viering van 13 december een zeer betekenisvolle, een erkenning van de muziek. ‘We zijn dankbaar dat we op deze tweede Nationale Dag van de Kaseko en tevens de 90ste geboortedag van Lieve Hugo dit moment kunnen vieren. Het is niet zomaar muziek, het is ‘onze’ muziek, het is cultureel erfgoed..van ons, en als Surinamers moeten we dat koesteren.’
Reacties Cultuurdragers
NAKS-voorzitter Siegmien Staphorst noemt het bijzonder dat de Stichting K.A.S.E.K.O deze dag mogelijk maakte en doet hiermee een oproep aan de gemeenschap om haar cultureel erfgoed dat is overgeërfd van onze voorouders te koesteren en omarmen. Beide organisaties zetten zich ervoor in dat dit erfgoed internationale bekendheid krijgt en wordt vastgelegd voor de komende generaties. “Ik ben er erg trots op om te zeggen dat de Surinamers beginnen te ontdekken dat het belangrijk is om ons cultureel erfgoed goed te koesteren, documenteren, vastleggen en vieren. Wij zullen er vanuit NAKS alles aan doen om dit proces te stuwen en ervoor te zorgen dat ‘un Sranan kulturu en tan na hey!’”
Roseline Daan, voormalig Directeur van het Directoraat Cultuur, benadrukte het bindend en verbindend aspect welke zich uit in de diversiteit van de kasekomuziekstijlen: Kaskawi, Urban en nu ook Bollywood kaseko, maar ook binnen het repertoire van de verschillende muziekformaties.
Het is niet meer weg te denken. De boodschappen die erin verwerkt zijn, variërend van liefde, pijn naar ‘misgunners,’ daar moet goed naar geluisterd worden vindt ze. “Ik denk dat Lieve Hugo een heel goed voorbeeld is geweest voor ons, indien hij er nu nog was zou hij de mensen vooral hebben aangemaand: ‘Vergeet de rode draad van kaseko niet, laat het iets zijn waaruit mensen kunnen leren, een boodschap, niet naar de ordinaire kant toe maar voorbeeldig, zodat we er nog jarenlang van kunnen genieten.’”
De onderdirecteur van het Directoraat Cultuur, Clifton Braam is blij dat het directoraat heeft kunnen meehelpen aan het bestaan van deze dag, die ervoor zorgt dat men overal praat over kaseko, een wezenlijk deel van ons erfgoed. “Hoe mooi is het niet dat we dankzij Lieve Hugo deze dag kunnen gedenken. Kaseko leeft en gaat voortleven, het is deel van ons: we eten, drinken, dansen kaseko, dit is wat we hebben. We kijken te vaak naar wat we niet hebben, laten we kijken naar wat we wél hebben..we hebben Kaseko !”
In de avonduren werdt deze tweede ‘Nationale Dag van de Kaseko afgesloten met de ‘Kaseko Konfriyari 2024’ op de Pier van Hotel Torarica.
