De financiële problemen bij de Medische Zending Primary Health Care Suriname (MZPHCS) zetten de gezondheidszorg in het binnenland steeds verder onder druk. De organisatie heeft voor het dienstjaar 2026 nog geen exploitatiemiddelen ontvangen, terwijl de schulden inmiddels zijn opgelopen tot miljoenen Surinaamse dollars.
MZPHCS verzorgt in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid de primaire gezondheidszorg in het binnenland. Door de betalingsachterstanden kan de organisatie niet langer bij alle vliegmaatschappijen terecht.
Dat vormt een risico voor de medische hulpverlening, omdat de Medische Zending voor spoedgevallen, bevoorrading en personeelstransport naar afgelegen gebieden grotendeels afhankelijk is van luchtvervoer.
“Op bepaalde vliegmaatschappijen kunnen we vanwege de enorme betalingsachterstand geen beroep meer doen”, zegt Rachel Ten-A-Sang-Beerensteyn, onderdirecteur Financiële, Facilitaire en Logistieke Zaken bij MZPHCS.
Ook Mission Aviation Fellowship, een luchtvaartorganisatie die onder meer medische en maatschappelijke vluchten uitvoert, heeft volgens haar aandacht gevraagd voor de openstaande betalingen.
Medicijnvoorziening onder druk
De financiële problemen hebben eveneens gevolgen voor de beschikbaarheid van medicijnen. Een deel van de schuld van MZPHCS bij de Bedrijf Geneesmiddelen Voorziening Suriname is door de overheid overgenomen.
Niet alle noodzakelijke geneesmiddelen zijn echter bij BGVS beschikbaar. De Medische Zending moet daarom ook medicijnen inkopen bij particuliere leveranciers. Bij deze bedrijven zijn eveneens betalingsachterstanden ontstaan.
Alle 58 poliklinieken hebben onderhoud nodig
Ook de infrastructuur verkeert volgens de organisatie in slechte staat. Alle 58 poliklinieken van MZPHCS hebben in meer of mindere mate onderhoud nodig.
Bij de polikliniek in Klaaskreek ontbreekt onder meer het plafond in de verloskamer. Ook zijn de ramen van een ruimte waar baby’s regelmatig worden gecontroleerd niet meer intact.
Volgens Ten-A-Sang-Beerensteyn doen de medewerkers hun uiterste best om de poliklinieken werkbaar te houden. Met het beperkte budget kunnen slechts minimale en dringend noodzakelijke onderhoudswerkzaamheden worden uitgevoerd.
Lokale en internationale partners leveren waar mogelijk ondersteuning, maar kunnen volgens MZPHCS slechts beperkt bijdragen aan herstelwerkzaamheden. Infrastructurele ondersteuning valt vaak niet binnen de doelstellingen van deze organisaties.
Exploitatiemiddelen blijven uit
De Medische Zending haalt inkomsten uit betalingen voor geregistreerde verzekerden, donaties en projectfinanciering. Deze inkomsten zijn volgens de organisatie structureel onvoldoende om alle kosten van de gezondheidszorg in het binnenland te dekken.
“We hebben tot nog toe geen exploitatiekosten ontvangen voor het dienstjaar 2026, terwijl we al in het derde kwartaal zijn”, zegt Ten-A-Sang-Beerensteyn.
Door de late betalingen ontstaat telkens een financieel tekort. Medewerkers moeten daardoor voortdurend improviseren om goederen en personeel naar het verzorgingsgebied te vervoeren.
Oproep tot structureel overleg
Het ministerie van Volksgezondheid heeft eerder ingegrepen om een deel van de financiële problemen op te vangen. Een structurele en duurzame oplossing is volgens MZPHCS echter nog niet gevonden.
De organisatie pleit daarom voor regelmatig overleg met de ministeries van Volksgezondheid en Financiën en Planning. Tijdens deze gesprekken wil MZPHCS vanuit de praktijk uitleg geven over de verschillende kostenposten en de uitdagingen van de zorgverlening in het binnenland.
Volgens Ten-A-Sang-Beerensteyn bestaat bij het publiek en de autoriteiten onvoldoende inzicht in de werkelijke kosten van gezondheidszorg in afgelegen gebieden. Structureel overleg moet bijdragen aan meer begrip voor de financiële situatie en aan een duurzame oplossing.
