SLM krijgt nog altijd USD 2 miljoen per maand ondanks eerdere belofte steun af te bouwen

Financiën wil de maandelijkse steun aan de SLM niet onbeperkt blijven verstrekken zonder formele afspraken over terugbetaling. Volgens minister Adelien Wijnerman ontvangt de nationale luchtvaartmaatschappij momenteel ongeveer USD 2 miljoen per maand van de staat. Het ministerie bespreekt daarom met de maatschappij hoe een SLM leningsovereenkomst kan worden opgezet.

Tijdens een persconferentie van het ministerie van Financiën en Planning op vrijdag 21 augustus maakte Wijnerman duidelijk dat de regering de luchtvaartmaatschappij vanwege de noodsituatie financieel is blijven ondersteunen. Tegelijk vindt zij dat er een moment komt waarop de bedragen niet langer zonder duidelijke financiële voorwaarden kunnen worden overgemaakt.

Volgens de minister is afgelopen woensdag afgesproken dat op korte termijn een spoedoverleg met SLM wordt gehouden. Daar moet onder meer worden besproken hoe de steun verder wordt vormgegeven en welke verplichtingen de maatschappij tegenover de staat krijgt.

Afspraken over SLM leningsovereenkomst

Wijnerman benadrukte dat het de bedoeling is om de verstrekte bedragen uiteindelijk in een SLM leningsovereenkomst vast te leggen. “Dat geld wordt afgestaan, maar op den duur moeten er afspraken zijn over het bedrag afzetten in een leningsovereenkomst met SLM”, zei zij. Volgens de bewindsvrouw is het nadrukkelijk de wens van de overheid om de middelen terug te krijgen.

Een SLM leningsovereenkomst zou meer duidelijkheid moeten geven over onder meer het totaalbedrag dat als lening wordt aangemerkt, de terugbetaling en de voorwaarden waaronder de financiële ondersteuning wordt voortgezet. De minister maakte tijdens de persconferentie nog niet bekend welke looptijd, rente of aflossingsvoorwaarden de staat voor ogen heeft.

Maandelijkse steun van ongeveer USD 2 miljoen

Met een maandelijkse bijdrage van circa USD 2 miljoen gaat het om een omvangrijke financiële ondersteuning. Op jaarbasis zou een bedrag van die omvang, wanneer de steun gedurende twaalf maanden op hetzelfde niveau blijft, neerkomen op ongeveer USD 24 miljoen. Wijnerman gaf echter niet aan voor welke periode de huidige maandelijkse ondersteuning precies is of zal worden verstrekt.

De steun aan SLM staat al langer onder politieke aandacht. In De Nationale Assemblee zijn de afgelopen periode vragen gesteld over de miljoenen die naar de maatschappij gaan en over de resultaten die daarmee worden bereikt. Key News berichtte eerder over de roep vanuit het parlement om verantwoording over de financiële steun aan SLM.

Financiën wil dat de miljoenensteun aan SLM uiteindelijk wordt terugbetaald.

Jaarverslagen SLM blijven uit

Een belangrijk probleem is dat SLM volgens Wijnerman geen jaarverslagen indient, terwijl het bedrijf wel financiële steun ontvangt. De minister erkende dat deze situatie het toezicht en de financiële beoordeling van staatsbedrijven bemoeilijkt. Toch blijft Financiën de middelen overmaken vanwege de noodsituatie bij de luchtvaartmaatschappij.

Wijnerman verwees naar de wettelijke verplichtingen die gelden voor staatsbedrijven bij het indienen van financiële informatie. Volgens haar moet het ministerie staatsbedrijven herhaaldelijk verzoeken hun jaarverslagen in te leveren en hebben verschillende bedrijven grote achterstanden. Het ministerie van Financiën en Planning heeft op de website van de Surinaamse overheid informatie over jaarrekeningen van staatsbedrijven en instanties beschikbaar.

Financiën zoekt sterker pressiemiddel

“Elke keer moeten we staatsbedrijven vragen jaarverslagen in te dienen en een aantal hebben grote achterstanden”, zei Wijnerman. Volgens haar beschikt de overheid tot nu toe niet over een effectief pressiemiddel waarmee bedrijven daadwerkelijk kunnen worden gedwongen hun stukken tijdig in te dienen. Zij gaf aan dat het ministerie bekijkt hoe dit probleem kan worden aangepakt.

Het ontbreken van actuele jaarrekeningen heeft bredere gevolgen voor het financiële beheer van de staat. Wanneer informatie van staatsbedrijven onvolledig of verouderd is, beschikt de regering bij het opstellen en beoordelen van haar financiële beleid niet over een volledig beeld. Wijnerman merkte daarbij wel op dat niet ieder staatsbedrijf geld uit de begroting ontvangt.

Steun volgens minister buiten reguliere begroting

Voor SLM geldt volgens de minister een bijzondere situatie. Zij stelde dat de financiële bijdrage aan de maatschappij niet als een reguliere begrotingsuitgave is verstrekt. “SLM heeft een bijdrage gekregen, maar niet uit de begroting. We hebben dat moeten doen vanwege de noodsituatie”, aldus Wijnerman.

Juist vanwege die uitzonderlijke manier van financieren vindt de bewindsvrouw het noodzakelijk dat er snel duidelijke afspraken komen. “Daarom stress ik dat we een regeling moeten treffen voor een leningsovereenkomst”, zei zij. Daarmee moet volgens haar worden voorkomen dat de staat structureel geld blijft overmaken zonder dat duidelijk is hoe de bedragen juridisch en financieel worden behandeld.

Financiële positie SLM blijft aandachtspunt

De discussie over de voorgenomen SLM leningsovereenkomst komt op een moment waarop ook de bredere financiële positie van de luchtvaartmaatschappij onderwerp van onderzoek en debat is. Eerder werd bekend dat de werkelijke schuldpositie van SLM mogelijk hoger ligt dan eerder aan de regering was gepresenteerd. Daarnaast heeft de maatschappij de afgelopen periode te maken gehad met operationele problemen en verstoringen in het vluchtschema.

De komende spoedbespreking tussen Financiën en SLM moet daarom meer duidelijkheid geven over de voorwaarden waaronder de staat de maatschappij blijft ondersteunen. Voor de regering ligt daarbij niet alleen de vraag op tafel hoe SLM operationeel overeind blijft, maar ook hoe publieke middelen worden beschermd en hoe de maatschappij verantwoording aflegt over de financiële steun die zij ontvangt.

De huidige maandelijkse financiële steun staat op gespannen voet met eerdere uitspraken van de regering over de toekomst van SLM. President Jennifer Geerlings Simons zei op 6 oktober 2025 bij de installatie van de nieuwe Raad van Commissarissen dat Suriname niet het geld heeft om SLM iedere maand financieel te ondersteunen. “We willen daar zo snel mogelijk van af. SLM moet als een zelfstandig draaiend bedrijf zijn weg vinden”, zei zij toen.

Ook minister Raymond Landveld van Transport, Communicatie en Toerisme benadrukte destijds dat SLM uiteindelijk zelfstandig en zonder afhankelijkheid van de staat moest kunnen functioneren. Bijna elf maanden later blijkt de maatschappij echter nog steeds ongeveer USD 2 miljoen per maand aan financiële ondersteuning te ontvangen. De verklaring van Financiën dat deze bedragen nu in een leningsovereenkomst moeten worden vastgelegd, roept daardoor vragen op over hoe de huidige steun zich verhoudt tot het eerder aangekondigde beleid om de financiële afhankelijkheid van SLM van de staat juist af te bouwen.

Terugbetaling via SLM leningsovereenkomst centraal

De wijze waarop de SLM leningsovereenkomst uiteindelijk wordt ingericht, zal bepalend zijn voor de vraag of de maandelijkse steun verandert van een noodmaatregel in een terugbetaalbare verplichting van SLM aan de staat. Daarbij zal ook duidelijk moeten worden welke bedragen al zijn verstrekt en vanaf welk moment die bijdragen onder de lening vallen.

Voor Financiën ligt er daarmee een dubbele opdracht. Het ministerie wil voorkomen dat de nationale luchtvaartmaatschappij door acute geldproblemen verder in de knel komt, maar moet tegelijk bewaken dat publieke middelen controleerbaar en terugvorderbaar blijven. De afspraken met SLM moeten volgens de lijn die Wijnerman vrijdag schetste daarom niet alleen gaan over nieuwe geldstromen, maar ook over verantwoording, achterstallige financiële stukken en de voorwaarden voor toekomstige steun. Meer duidelijkheid hierover wordt verwacht na het aangekondigde spoedoverleg met de maatschappij.