Voor het Hof van Justitie is definitief een einde gekomen aan het langslepend 8 decemberstrafproces. Op woensdag 20 maart heeft het Hof het beroepschrift van het vijf man tellend advocatenteam van de veroordeelden resoluut afgewezen.
De Nederlandse advocaat Gerard Spong, die het strafproces op de voet volgt, heeft in gesprek met de Surinaamse media aangegeven dat dit een voorspelbare uitspraak is. “Ik heb van meet af aan gezegd dat het verzoek ongegrond is. Het Hof heeft gezegd dat zij niet treden in een nieuwe beoordeling van de zaak”, aldus Spong, die tot 2007 als adviseur fungeerde van het Surinaams Openbaar Ministerie bij het proces rond de Decembermoorden.
Het hof heeft het beroepschrift niet-ontvankelijk verklaard. Het hoogste rechtsprekend orgaan is echter wel van mening dat elke burger het bevoegd gezag mag aanspreken. Op basis van de reikwijdte van artikel 22 zijn zowel het verzoekschrift als het beroepschrift van de advocaten van Desi Bouterse en medeveroordeelden afgewezen.
Advocaat Spong merkt op dat Bouterse en zijn advocaten erin moeten berusten dat ze zijn uitgepraat. “Het moge zo zijn zoals de betrokken advocaten aangeven dat er processuele fouten zijn gemaakt. Dat moet nog vastgesteld worden. Ik blijf erop dat er helemaal geen fouten zijn gemaakt.” De rechtsgeleerde zegt dat ook als er fouten zijn gemaakt door het Hof, het systeem van gesloten rechtsmiddelen, wat geldig is in Suriname, met zich meebrengt dat er op gegeven moment een einde komt aan de zaak.
“Lites finiri oportent is het rechtsbeginsel dat inhoudt dat een rechtsstrijd beëindigd moet worden”, accentueert Spong. Dat betekent ook dat dit proces op een afzienbaar termijn moet gebeuren. Het is een van de elementairste beginselen van rechtspraak. “Je kunt niet tot de eeuwigheid blijven procederen. Dat is nu gebeurd. Suriname heeft een prachtig systeem van rechtsmiddelen.” Er is een berechting in eerste aanleg geweest bij de Krijgsraad en erna in hoger beroep bij het Hof van Justitie. Hierna zijn veroordeelden uitgeprocedeerd. Het vonnis is onherroepelijk. “Als je de mogelijkheid van hoger beroep hebt benut, kun je natuurlijk gebruikmaken van artikel 22.” Volgens de advocaat heeft het hof gelijk dat het artikel niet gebruikt kan worden om het gesloten systeem van rechtsmiddelen uit te schakelen.
Er is een discussie ontstaan tussen de kenners over afwijzen of niet-ontvankelijk verklaren van het beroepschrift. Spong is van mening dat het belangrijk is dat het Hof van Justitie heel goed heeft geformuleerd waarom zij niet is meegegaan met het verzoek van de advocaten om de vonnissen of de uitvoering daarvan te schorsen. Het advocatenteam zegt dat ze artikel 22 correct hebben toegepast. Advocaat Murwin Dubois zegt dat het hof is gaan zitten op de reikwijdte en is de mening toegedaan dat de reikwijdte zou impliceren dat artikel 22 in dit concreet geval als een soort supra-beroepsmiddel wordt gebruikt.
