Vraag het maar aan leerkrachten op het basisniveau en de niveaus die direct daarna volgen. Het is een betrouwbare graadmeter van alle tijden: het algemeen gedrag van een kind of kinderen is bijna altijd een weerspiegeling van dingen die ze regelmatig thuis zien, horen en meemaken. Het gedrag van kinderen is een raam dat ons de kans geeft te piepen achter de gordijnen van de omgeving waar ze in opgroeien.
Dezelfde analogie is min of meer van toepassing wanneer we het hebben over cruciale overheidsdiensten en instanties, in relatie tot de bestuurlijk/politieke top van het land. Met name het gedrag en de prestaties van diensten als de politie, het leger en veiligheidsdiensten zijn veelal een weerspiegeling van wat er zich daadwerkelijk in de hoogste regionen van het land afspeelt.
Een paar dagen geleden werd Suriname opgeschud door de liquidatie van een in opspraak geraakte zakenman, Karan Chablani. Op klaarlichte dag, in een gegoede woonwijk, pir’ borsoe en op een manier die doet vermoeden dat de uitvoerders zich ook niet een heleboel druk maakten om de moderne, stille getuigen die overal hangen: beveiligingscamera’s.
Maar dat zou je ook wel op twee manieren kunnen interpreteren. De grofheid van de daad zou je kunnen zien als lef en brutaliteit van het soort dat je alleen ziet bij geroutineerde en uiterst gevaarlijke misdadigers en misdaadorganisaties, wiens macht en invloed vaak reiken tot in formele kringen. Maar je zou het ook net zo makkelijk kunnen beschouwen als een stevige indicatie van het gemiddeld denkniveau van de dader(s) c.q. degenen die de opdracht gaven: niet erg slim.
Natuurlijk doet geen van beide zienswijzen iets af aan de ernst van de daad. Dan maakt het niet uit of Chablani op het moment van zijn liquidatie vervolgd werd voor vermeend witwassen van crimineel geld. En toch, bekeken vanuit de gemeenschap, was het meest schokkende mogelijk niet eens de daad zelf. Het was het stukje informatie achteraf dat de vermoedelijke schutter werkt voor het Directoraat Nationale Veiligheid, DNV.
Mijn eerste reactie op de bekendmaking dat de vermoedelijke schutter werkzaam is bij het DNV: alweer het DNV? Alweer een persoon/personen van een veiligheidsdienst/geheimedienst die betrokken is/zijn bij harde criminaliteit? Met de liquidatie van Chablani en de informatie die uit het voorlopige onderzoek werd vrijgegeven, wordt het nu bijna onmogelijk te negeren dat er vermoedelijk ernstige en zelfs dodelijke misstanden zijn bij diensten, die er (op papier) juist zijn om de gemeenschap veilig te houden.
Er loopt nu een strafzaak tegen Danielle Veira, het ontslagen hoofd van het DNV, vanwege haar betrokkenheid bij de op het nippertje mislukte ontvoering van militair Rodney Cairo, in 2020. Die zaak is, ondanks dat daar geen dodelijk slachtoffer viel, minstens net zo schokkend als de liquidatie van Chablani.
De feiten in de vervolging van Veira liegen er niet om. Sterker nog, het kon en moest misschien ook gezien worden als een hint van wat er mogelijk nog kon komen, vanuit het DNV. Veira wordt ervan beschuldigd dat ze haar positie als hoofd DNV misbruikte om “administratieve voorbereidingen” te treffen en ondersteunende handelingen te plegen voor een groep van vijf mannen – onder wie een Nederlander – om snel en ongemerkt Cairo te kunnen ontvoeren. Een en een is twee en dus is het niet zo moeilijk te raden dat het naar alle waarschijnlijkheid niet de bedoeling was dat Cairo het zou overleven.
In die zaak werden bovendien Spaanssprekende/niet-Surinaamse vrouwen ingezet om Cairo, lid van de commando-eenheid van het leger, eerst vooraf te drogeren, zodat hij zich niet zou kunnen verzetten tegen zijn ontvoering. Goed geregeld, allemaal. Dat Veira op vrije voeten is, terwijl deze schokkende strafzaak tegen haar loopt, is op zijn minst ook erg opmerkelijk.
En toen het plan dreigde te mislukken, vanwege een alerte buurman van Cairo, belde Veira even brutaal en schaamteloos met niemand minder dan de toenmalige korpschef Roberto Prade om een ondertussen gearriveerde politie-eenheid op te dragen zich terug te trekken, zodat de ontvoering kon doorgaan, zoals mede voorbereid door Veira, op dat moment de hoogste baas van het DNV.
Gewoon zo even een (vermoedelijk) geplande ontvoering/liquidatie regelen en de uitvoering begeleiden. Alsof we even een portie patat-kip bestellen
Al deze feiten bij elkaar schetsen een beeld van wat eigenlijk een geroutineerde misdaadorganisatie is. Maar we praten hier over het DNV, een werkarm van de president, de regering en de politiek, om land en volk veilig te houden. Maar het DNV lijkt met elke schokkende misdaad waarin het wordt genoemd steeds meer op een wapen, gericht tegen de gemeenschap. Veira verdedigde zich op de laatste zitting door te stellen dat ze erin geluisd is. Wie weet is er misschien nog een belangrijke beerput waar zij het deksel van af zal halen.
Tussen de mislukte ontvoering van Cairo en de liquidatie van Chablani was er een reeks berovingen, aanslagen, levensberovingen, bedreigingen en andere misdaden, waar politiemensen/militairen/medewerkers van het DNV en andere veiligheids-/geheime diensten bij betrokken waren.
En wat daarbij misschien net zo onthutsend is, is dat niemand in de bestuurlijke top van het land nog het initiatief heeft genomen om de alarmbel te luiden en publiekelijk te onderkennen dat er iets vreselijks mis is met en bij verschillende organisaties en diensten, die er in de eerste plaats zijn om Suriname, land en volk, veilig te houden.
Niemand die tot nu toe het lef heeft getoond om het te benoemen: we hebben mogelijk tal van (potentiële) misdadigers/moordenaars op de loonrol bij instanties die draaien op belastinggeld, geld dus van de gemeenschap, die waarschijnlijk ervan uitgaat dat het zich met die instanties veilig mag rekenen.
Mogelijk is dat op zich ook een indicatie dat er ook al een poos iets ernstigs mis is in de bestuurlijke top van het land. Of er is (bewust of onbewust) geen tot weinig grip op de instanties, die steeds meer trekken beginnen te vertonen van geharde, geroutineerde criminele organisaties, en die mogelijk ook huurmoordenaars leveren voor klusjes, klein en groot.
Of de bron van de interne verrotting bij deze instanties komt vanuit de bestuurlijke top van het land. Misschien gedragen deze instanties zich precies zoals sommigen wilden/willen dat ze zich moeten gedragen. In beide gevallen is het aftellen tot de volgende schokkende misdaad, gepleegd door iemand van een instantie of dienst die uitgerekend belast is met het bewaken van de veiligheid in het land en de gemeenschap.
Sinds de liquidatie van Chablani en de schokreacties die volgden, lijkt minder dan een week later bijna eenieder weer over te zijn gegaan tot de orde van de dag. Ook de politiek lijkt gewoon rustig zijn weg te vervolgen. Alsof er niet iets heel ernstigs mis is.
