Divali is niet alleen een moment van feestelijkheid, maar ook een uitnodiging om het licht te laten schijnen voorbij de gebruikelijke woorden en rituelen. Het biedt ons de kans om ons te richten op de buitengewone levens die we zouden kunnen leiden als we onze focus verleggen naar wat werkelijk betekenisvol is.
In plaats van ons te laten overweldigen door de uitdagingen van het dagelijks leven, kunnen we de geest van Divali omarmen en ons verbinden met de essentie van hoop, liefde en saamhorigheid. Door deze waarden te cultiveren, kunnen we samen een omgeving creëren waarin het licht van onze dromen en aspiraties kan groeien en waar we elkaar ondersteunen op de weg naar een betere toekomst. Dit benadrukt opiniemaker en freelance-journalist Previen Sewnath in een gesprek met Key News Suriname.
Sewnath, die het Divali-feest goed kent als geboren hindoe, accepteert het nu meer vanuit het perspectief van een nationale feestdag, aangezien hij zich heeft bekeerd tot het christendom. “Mijn moeder viert het nog wel. Het huis wordt dagen van tevoren schoongemaakt. De kleinste hoekjes op ons erf moeten schoon zijn. Elk hoekje, elk gaatje, elk plankje in het huis wordt aangepakt. Vandaag wordt er veel gekookt. Vegetarische delicatessen en diverse zoetigheden worden voorbereid. In de vooravond zullen, na wat rituelen, de dia’s worden aangestoken.”
Hindoeïsme, filosofie en essentie
Divali is een van de belangrijkste hindoeïstische feesten en wordt vaak het “Lichtjesfeest” genoemd. Het symboliseert de overwinning van licht op duisternis en goed op kwaad. Een belangrijk aspect van de viering is het aansteken van olielampen, ofwel diya’s, die vaak zijn gemaakt van klei. Deze lampjes worden gevuld met ghee (geclarifieerde boter) of olie en zijn voorzien van een katoenen lont. Het aansteken van deze diya’s staat symbool voor het verdrijven van duisternis en het brengen van vreugde, hoop en kennis in de levens van mensen. Tijdens Divali versieren mensen hun huizen met lichtjes en bloemen en het licht van de diya’s straalt een warme sfeer uit, die het gevoel van saamhorigheid en feestelijkheid versterkt.
“Het festival herdenkt de terugkeer van Lord Rama naar Ayodhya na het verslaan van de demonenkoning Ravana, wat staat voor de overwinning van goed over kwaad. Daarnaast wordt Divali geassocieerd met de godin Lakshmi, de godin van rijkdom en voorspoed; mensen bidden tot haar voor geluk en welzijn in het komend jaar. Divali markeert ook het begin van een nieuw jaar voor veel hindoes en is een tijd voor vernieuwing, vergeving en het versterken van relaties”, laat pandit Vinod Sairam weten aan de redactie. Dit feest wordt wereldwijd gevierd, vooral in India, Nepal, Suriname, Guyana, Trinidad en Tobago en andere landen met een hindoeïstische gemeenschap. Het is een tijd van samenzijn, feesten en het delen van vreugde met familie en vrienden.
Nationale festiviteit in Suriname
Temidden van de culturele smeltkroes van Suriname komt de gemeenschap samen voor de sfeervolle viering van Divali, het lichtjesfeest, dat een prachtig voorproefje biedt van de komende decemberfestiviteiten. Voordat de kerstlichten de straten in een feestelijk gloed hullen, worden traditionele olielampjes met zorg aangestoken ter ere van Divali. Ondanks de aanhoudende economische uitdagingen blijven de verkooppunten bruisen met een overvloed aan traditionele diya’s en hun bijbehorende benodigdheden.
Bij Kavish Cultural Shop aan de Cocobiacoweg is het deze dagen een enorme drukte geweest. Het is een traditionele pooja bhawan en speciaalzaak voor culturele benodigdheden. De onderneming is een van de grootste spelers op de Surinaamse markt voor Divali-artikelen. Het winkelpand is omgetoverd tot een Divali Bazaar. Onderdirecteur Kavish Rambali geeft aan dat de verkoop redelijk verloopt. “Het leuke is dat diverse bevolkingsgroepen inkopen hebben gedaan. Het lichtjesfeest is getransformeerd tot een multicultureel festival. Laten we beseffen dat we alleen door samen te werken veel kunnen bereiken. Moge het licht van Divali vreugde, vrede en voorspoed brengen in het leven van alle Surinamers.”
Een of zelfs twee dagen voor het lichtjesfeest werden er in verschillende mandirs, oftewel tempels, speciale diensten gehouden ter ere van de godin Lakshmi, waarbij een vuuroffer werd gebracht. Tevens organiseerden culturele organisaties fakkeloptochten met praalwagens. Op het Sportcomplex Kwatta, Upkar aan het Garnizoenspad en op diverse andere plekken vonden ook grootschalige vieringen plaats. Op 27 oktober organiseerde de Culturele Unie Suriname (CUS) de Nationale Divali Manifestatie, waarbij de populaire Surinaamse dia werd aangestoken. Een aantal honderden Surinamers togen naar het plein om de festiviteit mee te maken.
‘Politieke partijen concurreren met Divali-boodschappen’
Het is meer regel dan uitzondering dat politieke partijen smijten met boodschappen op nationale feestdagen. De VHP probeert te scoren met het finale investeringsbesluit. “Terwijl we samenkomen om Divali, het feest van het licht, te vieren, worden we eraan herinnerd dat zelfs in de donkerste momenten, licht de kracht heeft om er doorheen te schijnen. Met het ondertekenen van de Final Investment Decision (FID) voor het Gran Morgu offshore-olieproject, biedt Divali ons tijdloze lessen over veerkracht, eenheid en hoop. Van duisternis naar licht, dat is de ware boodschap van Divali,” aldus een passage uit de boodschap van de oranjepartij.
De NDP daarentegen spoort de bevolking aan om met Divali te reflecteren op een toekomst waarin openheid, saamhorigheid en welvaart centraal staan. “Als NDP erkennen wij de huidige duisternis van armoede waarin het volk nu verkeert. Maar net zoals de lichten van Divali de nacht verlichten, geloven wij dat er ook licht kan schijnen over Suriname. Met de verkiezingen op 25 mei 2025 in zicht ziet de NDP deze Divali als een uitgelezen kans om de kracht van waarheid, liefde en licht als leidraad te nemen voor verandering en vooruitgang van ons volk.”
