Gonesh waarschuwt banken: hogere ATM tarieven vragen om transparantie

Het verouderde netwerk van pinautomaten vraagt volgens banking consultant Terence Gonesh om forse investeringen. Hij noemt de verhoging van de ATM-kosten in Suriname daarom noodzakelijk en vanuit bedrijfseconomisch oogpunt begrijpelijk. Tegelijkertijd vindt hij dat banken duidelijk moeten maken waarvoor de extra inkomsten worden gebruikt.

Gonesh zei in gesprek met Radio ABC dat de servicekosten voor bancaire diensten in Suriname, vergeleken met verschillende landen in het buitenland, nog relatief laag liggen. Daar staat volgens hem tegenover dat cliënten die voor een financiële dienst betalen ook mogen rekenen op betrouwbaarheid, beschikbaarheid en een redelijke kwaliteit.

“Het zou prettig zijn als er informatie wordt gegeven over de wijze waarop de middelen zullen worden besteed”, aldus Gonesh. Hij wijst erop dat er internationaal verschillende modellen bestaan om de kosten van het betalingsverkeer te financieren. In sommige landen dragen banken een groter deel van de kosten, terwijl in andere markten de gebruiker rechtstreeks betaalt.

ATM-kosten Suriname vragen om duidelijke uitleg

Volgens Gonesh kan een buitenlands model niet automatisch worden overgenomen in Suriname. De samenleving is klein, de markt is beperkt en de kosten voor apparatuur, beveiliging, software, technisch onderhoud en geldtransport moeten over een kleiner aantal transacties en klanten worden verdeeld.

Die schaal maakt het volgens hem moeilijker om alle kosten volledig door banken te laten dragen. Een investering in nieuwe pinautomaten omvat bovendien meer dan alleen de aankoop van apparaten. Ook verbindingen, onderdelen, toezicht, beveiliging en de verwerking van transacties moeten structureel worden betaald.

Nieuwe tarieven gelden sinds 1 augustus

Sinds 1 augustus 2026 gelden bij verschillende banken aangepaste tarieven voor geldopnames en saldoopvragingen. BNETS verhoogde de vergoeding voor het gebruik van de gezamenlijke infrastructuur. Banken bepalen echter zelf in welke mate deze kosten aan rekeninghouders worden doorberekend. Daardoor kunnen tarieven en uitzonderingen per bank verschillen.

De Surinaamsche Bank meldt op haar officiële website dat een geldopname voor reguliere rekeninghouders SRD 17,60 inclusief btw kost. Voor het opvragen van het saldo wordt SRD 1,10 gerekend. Klanten van 60 jaar en ouder betalen bij geldautomaten van deze bank SRD 11 en kunnen daar gratis hun saldo opvragen.

Hogere tarieven moeten leiden tot merkbaar betere en betrouwbaardere dienstverlening.

Niet alle banken rekenen hetzelfde bedrag

Gonesh begrijpt dat sommige banken ervoor kiezen de verhoging niet volledig aan hun klanten door te berekenen. Een bank kan daarbij rekening houden met de koopkracht en financiële positie van rekeninghouders, maar ook met concurrentie in de markt en de mogelijkheid om een deel van de kosten zelf te dragen.

De consultant vindt de verhoging van de ATM-kosten in Suriname op zichzelf niet het grootste probleem. Voor hem staat vooral de vraag centraal welke verbetering de klant tegenover de hogere betaling krijgt. Wanneer geldautomaten regelmatig buiten werking zijn, geen contant geld bevatten of technische storingen vertonen, neemt het begrip voor hogere kosten snel af.

Banken moeten investeringen zichtbaar maken

Volgens Gonesh moeten banken daarom uitleggen welke investeringen worden gedaan en binnen welke periode klanten verbetering kunnen verwachten. Het kan gaan om vervanging van verouderde automaten, betere beveiliging, snellere storingsafhandeling, uitbreiding van locaties en een stabielere verbinding met het betalingsnetwerk.

Die openheid is belangrijk voor het vertrouwen in de financiële sector. Consumenten zien een bedrag direct van hun rekening verdwijnen, maar hebben meestal geen inzicht in de achterliggende kosten. Een heldere toelichting kan voorkomen dat klanten de verhoging uitsluitend ervaren als een extra financiële last zonder zichtbaar voordeel.

ATM-kosten Suriname en klachten over service

Key News berichtte eerder over de aangepaste ATM-tarieven. De Surinaamse Bankiersvereniging stelde toen dat de middelen nodig zijn voor beheer, onderhoud, beveiliging en verdere ontwikkeling van het landelijke netwerk. Ook werd benadrukt dat iedere bank zelf de voorwaarden voor de eigen klanten vaststelt.

Voor burgers die vaak contant geld opnemen, kunnen de kosten snel oplopen. Dat geldt vooral voor mensen die kleine bedragen opnemen, omdat hun inkomen beperkt is of omdat een automaat niet altijd voldoende geld beschikbaar heeft. Juist voor deze groepen is het belangrijk dat banken duidelijke informatie geven over tarieven en goedkopere alternatieven.

Digitale diensten groeien verder

Gonesh erkent dat banken de afgelopen jaren veel hebben geïnvesteerd in mobiel bankieren en internetbankieren. Dat noemt hij een positieve ontwikkeling, omdat klanten steeds meer transacties kunnen uitvoeren zonder een kantoor of pinautomaat te bezoeken. Digitale betalingen kunnen ook de druk op het netwerk van geldautomaten verminderen.

De Centrale Bank van Suriname werkt eveneens aan verdere modernisering van het betalingsverkeer. De Nationale Betaalraad Suriname 3.0 richt zich onder meer op snellere digitale betalingen, financiële inclusie, digitale vaardigheden, betere toegankelijkheid en sterkere bescherming tegen fraude.

Contant geld blijft voor velen noodzakelijk

Ondanks de digitalisering blijft contant geld voor veel burgers belangrijk. Niet iedere klant beschikt over een geschikte telefoon, stabiele internetverbinding of voldoende digitale kennis. Ook zijn niet alle winkels, markten en dienstverleners volledig ingericht op elektronisch betalen. Een betrouwbaar netwerk van pinautomaten blijft daarom noodzakelijk.

De discussie over ATM-kosten in Suriname gaat daardoor niet alleen over bedrijfsuitgaven, maar ook over toegang tot het eigen geld. Ouderen, bewoners van districten en mensen met een laag inkomen mogen niet onevenredig worden geraakt door hogere tarieven of een beperkt aantal goed functionerende automaten.

Financieel systeem voorbereiden op olie en gas

Gonesh stelt dat de bancaire sector voor grotere uitdagingen staat dan alleen het vervangen van pinautomaten. Suriname moet zijn financiële systeem verder moderniseren om economische groei, nieuwe investeringen en grotere geldstromen veilig en efficiënt te verwerken. Technologie, toezicht, deskundigheid en bescherming van klanten zijn daarbij belangrijk.

Volgens de consultant moet tijdig worden nagedacht over de gevolgen van de verwachte ontwikkelingen in de olie- en gassector. Nieuwe bedrijvigheid kan leiden tot meer zakelijke transacties, internationale betalingen, kredietaanvragen en vraag naar moderne financiële producten. Banken moeten hun systemen daarop voorbereiden voordat de druk sterk toeneemt.

Overleg nodig over kwaliteit en betaalbaarheid

Gonesh pleit daarom voor intensiever overleg tussen commerciële banken, beleidsmakers, toezichthouders en andere betrokken partijen. Dat overleg moet niet alleen gaan over ATM-kosten in Suriname, maar ook over kwaliteit, bereikbaarheid, veiligheid en betaalbaarheid van het betalingsverkeer in het hele land.

Hogere kosten kunnen volgens hem verdedigbaar zijn wanneer aantoonbaar wordt geïnvesteerd in verbetering. De komende periode zal vooral moeten blijken of klanten daadwerkelijk minder storingen, betere beschikbaarheid en duidelijkere communicatie ervaren bij het opnemen en beheren van hun geld.