Ingezonden: Dodelijk ongeval op zebrapad: kan “onvoldoende oplettendheid” echt een vrijspraak rechtvaardigen?

Op 20 mei 2026 werd op het zebrapad aan de Indira Gandhiweg in Suriname een 8-jarig meisje dodelijk aangereden door automobiliste K.S. Een andere 15-jarige scholier raakte zwaargewond. Wat veel verontwaardiging oproept, is dat de verdachte na verhoor werd vrijgelaten en enkel haar rijbewijs werd ingevorderd. Volgens de officiële verklaring van de politie heeft de bestuurster “door onvoldoende oplettendheid” geen voorrang verleend aan de overstekende scholieren.

De afhandeling van deze zaak roept ernstige maatschappelijke vragen op.

Een zebrapad is geen decoratie, maar een levenslijn voor voetgangers. De wet schrijft duidelijk voor dat bestuurders bij een zebrapad moeten stoppen voor overstekende voetgangers. Dat is geen kwestie van beleefdheid, maar een wettelijke en onvermijdelijke verplichting. In deze zaak staken twee scholieren legaal het zebrapad over. De automobiliste K.S. verleende geen voorrang, reed hen aan, slingerde de slachtoffers ongeveer 18 meter weg en reed vervolgens over het 8-jarige slachtoffer heen. Dit gedrag gaat veel verder dan wat men kan kwalificeren als “onvoldoende oplettendheid”.

Het doden van een voetganger op een zebrapad dient op zijn minst te worden aangemerkt als dood door schuld. De kern van dood door schuld is dat de dader door nalatigheid of roekeloosheid zijn zorgplicht niet naleeft, met de dood van een ander tot gevolg. In dit geval had de bestuurster, die een zebrapad naderde waar scholieren overstaken, bij normale oplettendheid kunnen remmen of stoppen. In plaats daarvan verleende zij geen voorrang, verloor zij de controle over het voertuig, belandde zij op de tegenovergestelde rijhelft en botste zij tegen andere voertuigen. Dit geheel van feiten rechtvaardigt strafrechtelijke vervolging wegens dood door schuld en niet slechts het invorderen van een rijbewijs.

De beslissing van het Openbaar Ministerie om de verdachte vrij te laten, ontneemt het zebrapad in de praktijk zijn juridische betekenis. Als een bestuurder die een 8-jarig kind doodrijdt op een zebrapad kan worden vrijgelaten met als enige verklaring “onvoldoende oplettendheid”, welke afschrikkende werking en bescherming biedt een zebrapad dan nog? De bijzondere wettelijke bescherming van zebrapaden wordt juist gehandhaafd door middel van strafrechtelijke aansprakelijkheid. Wanneer dergelijke zaken worden afgedaan met een lichte maatregel, wordt aan alle weggebruikers het gevaarlijke signaal afgegeven dat het aanrijden van een voetganger op een zebrapad hooguit leidt tot een tijdelijke invordering van het rijbewijs.

Het argument van “onvoldoende oplettendheid” kan moeilijk op maatschappelijk begrip rekenen. Het publiek is terecht van mening dat het besturen van een motorvoertuig volledige aandacht vereist. Bij het naderen van een zebrapad behoort die aandacht zelfs maximaal te zijn. Het ontlopen van verantwoordelijkheid met een beroep op “niet goed opgelet” verlaagt in wezen de wettelijke zorgplicht van bestuurders. Als dit argument standhoudt, kan het merendeel van de verkeersongevallen worden afgedaan met de simpele woorden: “ik lette even niet op”. Waar blijft dan de rechtsgelijkheid? Waar blijft het recht van het slachtoffer?

Een zebrapad is niet zomaar een witte markering op het asfalt. Het is de laatste veiligheidsbarrière waarop voetgangers vertrouwen, een symbool van vertrouwen in de rechtsstaat. Wanneer een 8-jarig meisje achter deze barrière haar leven verliest, mag dat niet zonder consequenties blijven. Het Openbaar Ministerie en de politie dienen deze zaak te heroverwegen en de bestuurster alsnog te vervolgen wegens dood door schuld. Alleen zo kan het recht worden hersteld en krijgt het zebrapad zijn wettelijke betekenis terug.

Anders verliezen we niet alleen een kind, maar ook het vertrouwen van de samenleving in de verkeershandhaving en de rechtsstaat.

Andy Liu Jianming,