Kabiteni brengt Surinaamse dans en hiphop samen in krachtige voorstelling

Het idee voor Kabiteni ontstond vanuit de wens van choreograaf Lloyd Marengo en zijn gezelschap Lloyd’s Company om traditionele Surinaamse dansvormen te verbinden met hiphop. Danser Kevin Thompson herinnerde zich dat Suriname veel verschillende culturele dansen kent. Uiteindelijk koos het team voor onder meer awasa, banamba en seketi als inspiratie voor de nieuwe productie.

Tijdens een reis naar Suriname trok het gezelschap het binnenland in. Via het toerbedrijf dat Thompson samen met een vriend runde, werden verschillende plekken in Boven Suriname bezocht. In Koudofii sprak het team met bewoners, werden demonstraties van dansstijlen opgenomen en leerden de dansers verschillende passen uit de lokale traditie.

Onderweg naar de Ananasberg ontmoette de groep kapitein Georgetine Pansa. Tijdens een gesprek over kracht, verzet, verbondenheid en het bewaren van cultuur raakte Marengo sterk onder de indruk van haar levensverhaal. De ontmoeting werd een belangrijk uitgangspunt voor Kabiteni. Terug in Nederland verdiepte het team zich verder in haar verhaal en werden delen daarvan verwerkt in de dansproductie, samen met spoken word en muziek.

Kabiteni verbindt Surinaamse dans met hiphop

Voor de centrale rol werd Angelika Naingie gekozen, een Nederlandse zangeres, dichter en actrice van Surinaamse afkomst met Saamaka en Okanisi roots. De overige castleden zijn Djinti Sullivan, Ciara Hiwat, Uhr’lice Rosario en Kevin Thompson. In de voorstelling worden traditionele dansvormen gecombineerd met hiphop en breakdance, waardoor een eigentijdse vertaling ontstaat van verhalen over afkomst, identiteit en gemeenschap.

De Suriname reeks draaide niet alleen om optredens. Het gezelschap organiseerde ook workshops voor jongeren van 10 tot en met 18 jaar. Die activiteiten vonden plaats bij On Stage Performing Arts aan de Monseigneur Wulfingstraat, Stichting Buurtwerk Latour, Stibula en in Moengo. Volgens zakelijke leider Jade Schiff moest het bezoek een gelijkwaardige culturele uitwisseling zijn, waarbij de dansers kennis deelden en tegelijkertijd zelf verder leerden van lokale marrongroepen.

Uitwisseling met jongeren en lokale dansers

Thompson benadrukte dat het voor hem belangrijk is om tijdens bezoeken aan Suriname kennis over dans over te dragen. Hij maakte eerder deel uit van Turbo Squad, liep mee tijdens de Avond Vierdaagse en deed mee aan Got Talent. Sinds enkele jaren woont hij in Nederland, waar hij van zijn passie zijn beroep heeft gemaakt. Naast dans houdt hij zich ook bezig met fotografie en film.

Volgens Schiff kan zijn ontwikkeling jongeren in Suriname laten zien dat doorzettingsvermogen en het benutten van kansen belangrijk zijn, ook wanneer de omstandigheden niet altijd eenvoudig zijn. Tegelijkertijd ziet het gezelschap de workshops niet als eenrichtingsverkeer. De artiesten wilden juist ook leren hoe lokale dansers de traditionele stijlen uitvoeren en beleven.

Kabiteni laat zien hoe traditie, verzet en moderne hiphop elkaar kunnen versterken.

Publiek herkent cultuur en verhalen in Kabiteni

De voorstellingen op 22 en 23 augustus in het OSPA theater in Paramaribo trokken veel belangstelling. Vooral jongeren uit Klaaskreek, die speciaal naar Paramaribo waren gereisd, reageerden enthousiast. Breakdance en hiphopbewegingen zorgden voor bewondering, terwijl herkenbare Surinaamse culturele elementen eveneens veel respons kregen.

In de voorstelling kwamen onder meer haarvlechten, pangi’s, verdriet bij vertrek, blijdschap bij terugkeer en het opnieuw ontmoeten van familie en dorpsgenoten aan bod. Een belangrijk thema was het doorgeven van culturele kennis aan jongere generaties, ook wanneer kinderen of kleinkinderen in het buitenland wonen. Kapitein Georgetine leverde zelf een bijdrage door speciaal voor de productie audio in te spreken en liederen te zingen. Bij de eerste voorstelling trad zij bovendien met haar seketi dansgroep op als toegift.

Verhaal van kapitein Georgetine centraal

Het levensverhaal van de kapitein raakte Marengo als choreograaf en hiphoppionier. Hij richtte in Rotterdam het HipHopHuis op en behoorde tot de makers die hiphop nadrukkelijk een plaats gaven binnen het theater. Later ontwikkelde hij jarenlang eigen theaterproducties rond hiphop. In 2019 werd Lloyd’s Company opgericht om meer structuur te brengen in die producties en jaarlijks nieuw werk te maken.

Kabiteni groeide uit tot een van die producties. De voorstelling combineert dans, muziek, gesproken woord en verhalen uit het Surinaamse binnenland. Meer informatie over de productie en de makers is te vinden bij Lloyd’s Company. De Surinaamse reeks werd op 27 augustus afgesloten met een voorstelling in het Beatrix Theater in Moengo.

Suriname reeks van Kabiteni afgesloten in Moengo

Na de laatste voorstelling vertrok het dansgezelschap met nieuwe ideeën en meer kennis over de cultuur en tradities waarop een belangrijk deel van de productie is gebaseerd. De ontmoeting met lokale dansers, jongeren en gemeenschappen maakte volgens de organisatoren duidelijk dat culturele uitwisseling niet alleen draait om optreden, maar ook om luisteren, leren en het onderhouden van banden met Suriname.

De productie sluit aan bij een bredere aandacht voor het zichtbaar houden van Surinaams cultureel erfgoed. Ook op Key News wordt regelmatig aandacht besteed aan initiatieven rond cultuur en tradities. Meer berichten zijn te vinden in de rubriek Kunst, Cultuur, Literatuur en Entertainment. De opvoeringen van Kabiteni in Suriname werden mede mogelijk gemaakt door Fonds Podiumkunsten, het Cultuurfonds en de gemeente Rotterdam.