De Nationale Grondenrechtenconferentie die voor 2027 gepland staat, moet leiden tot concrete vervolgstappen voor de wettelijke erkenning van de grondenrechten van Inheemse en tribale volken in Suriname.
Minister Miquella Huur van Regionale Ontwikkeling (RO) wil voorkomen dat de bijeenkomst beperkt blijft tot gesprekken en aanbevelingen zonder verdere uitvoering. De bewindsvrouw heeft op dinsdag 10 november 2026 overleg gevoerd met de commissie Grondenrechten van haar ministerie. Tijdens de bijeenkomst zijn de voorbereidingen voor de conferentie besproken en verschillende vraagstukken geïdentificeerd die vooraf moeten worden uitgewerkt.
Traditioneel bestuur en afbakening leefgebieden centraal
Een van de belangrijkste onderwerpen is de vaststelling en erkenning van het traditioneel bestuur binnen Inheemse en tribale gemeenschappen. Daarnaast moet duidelijkheid worden verkregen over de afbakening van traditionele woon- en leefgebieden.
Ook de toepassing van het principe van Free, Prior and Informed Consent (FPIC) krijgt bijzondere aandacht. Dit principe houdt in dat gemeenschappen vooraf, vrij en op basis van voldoende informatie hun toestemming kunnen geven voor besluiten die gevolgen hebben voor hun rechten en leefgebieden. Volgens het ministerie moeten deze onderwerpen een belangrijke plaats krijgen tijdens de conferentie, zodat eerder verrichte werkzaamheden kunnen worden vertaald in concrete vervolgstappen.
Wetgeving uit 2019 en 2021 samenbrengen
Een ander belangrijk onderdeel van de voorbereidingen is de verdere ontwikkeling van de grondenrechtenwetgeving. Het ministerie wil de bestaande wetgevingstrajecten uit 2019 en 2021 samenbrengen tot één samenhangend wetsconcept. Daarbij moeten eerdere aanbevelingen worden meegenomen. Het streven is om tot een juridisch kader te komen dat kan bijdragen aan de wettelijke erkenning van de collectieve grondenrechten van Inheemse en tribale volken.
Gemeenschappen worden vooraf geraadpleegd
Voorafgaand aan de Nationale Grondenrechtenconferentie zullen workshops en consultatierondes worden georganiseerd. Daarbij worden Inheemse en tribale gemeenschappen, traditionele gezagsdragers, maatschappelijke organisaties en andere belanghebbenden betrokken.
De resultaten van deze consultaties moeten richting geven aan de inhoud en doelstellingen van de conferentie. Ook wil het ministerie samenwerken met nationale en internationale partners om het proces te ondersteunen.
Met deze aanpak moet worden voorkomen dat belangrijke vraagstukken pas tijdens de conferentie aan de orde komen, zonder dat vooraf voldoende overleg heeft plaatsgevonden.
Minister verlangt concreet plan van aanpak
Minister Huur heeft de commissie Grondenrechten opgedragen de besproken aandachtspunten verder uit te werken in een concreet plan van aanpak. De bewindsvrouw benadrukt daarmee het belang van een resultaatgerichte conferentie. De bijeenkomst moet niet alleen ruimte bieden voor overleg, maar ook uitmonden in uitvoerbare aanbevelingen en duidelijke vervolgstappen richting wettelijke erkenning van de grondenrechten.
De commissie Grondenrechten staat onder voorzitterschap van Sharma Betterson-Leefland. Riedo Banai is ondervoorzitter. De overige leden zijn Angele Noordwijk, Jafna Zandveld en Vanity Cairo. Met de voorbereidingen voor 2027 wil het ministerie het grondenrechtenvraagstuk verder brengen naar een fase waarin bestaande voorstellen en aanbevelingen kunnen worden omgezet in concrete wetgevende stappen.
