De Amerikaanse president Donald Trump heeft zaterdag gezegd dat de Verenigde Staten hun militaire aanwezigheid in Duitsland fors verder zullen terugbrengen. Volgens Trump gaat het om een grotere vermindering dan de eerder aangekondigde terugtrekking van 5.000 militairen.
Het Pentagon maakte vrijdag bekend dat ongeveer 5.000 Amerikaanse troepen uit Duitsland zouden worden weggehaald. Een dag later stelde Trump tegenover verslaggevers in Florida dat de vermindering “veel verder” zal gaan. Hij gaf daarbij geen concrete uitleg over de reden van de maatregel.
De stap komt op een moment van toenemende spanningen tussen Washington en Berlijn. Trump is kritisch op Europese bondgenoten, onder wie de Duitse bondskanselier Friedrich Merz. De Amerikaanse president verwijt Europese landen onder meer dat zij onvoldoende meebewegen met zijn koers rond internationale veiligheid en defensie. De Duitse minister van Defensie, Boris Pistorius, reageerde terughoudend op de aangekondigde terugtrekking.
Volgens hem was een vermindering van Amerikaanse troepen al langer verwacht. Tegelijk benadrukte hij dat de aanwezigheid van Amerikaanse militairen in Europa, en vooral in Duitsland, in het belang is van beide partijen. Pistorius stelde dat Europese landen meer verantwoordelijkheid moeten nemen voor hun eigen veiligheid. Duitsland werkt volgens hem aan versterking van de krijgsmacht, snellere aanschaf van defensiematerieel en verbetering van de militaire infrastructuur.
Kritiek uit Washington
In de Verenigde Staten stuit het besluit op kritiek vanuit zowel Democratische als Republikeinse hoek. Vooral binnen het Congres bestaat bezorgdheid dat de terugtrekking een verkeerd signaal kan afgeven aan Rusland, terwijl de oorlog in Oekraïne voortduurt. Republikeinse leiders van de defensiecommissies in het Congres spraken hun zorg uit over de mogelijke gevolgen voor de Amerikaanse afschrikking en de trans-Atlantische veiligheid. Zij vinden dat grote veranderingen in de Amerikaanse militaire aanwezigheid in Europa zorgvuldig met het Congres moeten worden besproken.
Duitsland belangrijke militaire basis voor VS
Duitsland is al tientallen jaren een belangrijk steunpunt voor Amerikaanse troepen in Europa. Het land huisvest onder meer Ramstein Air Base, het hoofdkwartier van Amerikaanse commando’s voor Europa en Afrika, en een militair medisch centrum in Landstuhl.
Volgens AP zijn er ongeveer 36.000 Amerikaanse militairen in Duitsland gestationeerd. De eerder aangekondigde terugtrekking van 5.000 militairen zou neerkomen op ongeveer een zevende van dat aantal. Het Pentagon heeft nog weinig details gegeven over welke onderdelen of operaties precies worden geraakt.
De vermindering moet volgens de huidige planning in de komende zes tot twaalf maanden plaatsvinden. Trump had tijdens zijn eerste ambtstermijn ook al gedreigd met het terughalen van Amerikaanse troepen uit Duitsland, maar dat plan werd later door president Joe Biden stopgezet.
NAVO volgt situatie
De NAVO heeft laten weten samen met de Verenigde Staten te bekijken wat de gevolgen zijn van de beslissing voor de militaire aanwezigheid in Duitsland. Volgens de alliantie onderstreept de ontwikkeling opnieuw dat Europese landen meer moeten investeren in defensie en een groter aandeel moeten nemen in de gezamenlijke veiligheid. De kwestie raakt aan een bredere discussie binnen de NAVO over de verdeling van defensielasten tussen de Verenigde Staten en Europa. Vooral sinds de Russische invasie van Oekraïne is de Amerikaanse militaire aanwezigheid in Europa weer toegenomen. De nieuwe stap van Trump kan die koers gedeeltelijk terugdraaien.

