De Vereniging van Economisten in Suriname (VES) uit kritiek op de manier waarop de regering-Simons presidentiële commissies inzet. Volgens de vereniging worden ministeries hierdoor uitgehold en blijft de uitvoering van beleid achter. Ook maakt de VES zich zorgen over het ontbreken van een duidelijke beleidsrichting voor de agrarische sector en pleit zij voor een gespecialiseerde anticorruptie-eenheid.
President Jennifer Simons verklaarde tijdens haar eerste persconferentie op 16 juli 2025 dat zij wilde afstappen van de presidentiële commissies die onder haar voorganger waren ingesteld. Zij stelde toen dat dergelijke commissies niet thuishoren bij het Kabinet van de President, omdat dit geen uitvoerend orgaan is. Die verantwoordelijkheid ligt volgens haar bij de ministeries.
Ruim een jaar na het aantreden van de regering constateert de VES echter een andere ontwikkeling. Volgens de vereniging worden in hoog tempo presidentiële werkvormen ingesteld die verschillende namen dragen, maar in de praktijk vergelijkbare bevoegdheden hebben als eerdere commissies.
Zorgen over agrarische sector
Simons heeft bij verschillende gelegenheden aangegeven dat landbouw en toerisme extra aandacht moeten krijgen en een leidende rol moeten spelen in de ontwikkeling van Suriname. Hoewel de VES deze keuze begrijpelijk vindt, zet zij vraagtekens bij de instelling van presidentiële commissies voor deze sectoren.
Volgens de vereniging bestaat het risico dat ministeries hierdoor worden uitgehold en minder verantwoordelijkheid nemen voor de uitvoering van hun eigen beleid.
De VES noemt het ministerie van Landbouw, Veeteelt en Visserij (LVV) als voorbeeld. Volgens de vereniging beschikt het ministerie dertien maanden na het aantreden van de regering nog niet over een beleidsnota. Daardoor zou voor belanghebbenden en de samenleving onvoldoende duidelijk zijn welke richting het landbouwbeleid opgaat.
Ook stelt de VES dat de aanpak van de cassaveziekte nog geen zichtbaar resultaat heeft opgeleverd. Daarnaast zou er geen duidelijk plan zijn om de gevolgen van de voorspelde extreme warmte en droogte voor de landbouw op te vangen.
Hierdoor kan de lokale voedselproductie volgens de vereniging verder onder druk komen te staan. De Presidentiële Commissie Agrarische Sector heeft tot nu toe volgens de VES onvoldoende duidelijkheid geboden over concrete maatregelen.
Vragen over vermeende misstanden bij LVV
De VES vraagt ook aandacht voor verschillende vermeende misstanden bij het ministerie van LVV die eerder in de publiciteit kwamen. Volgens de vereniging is onvoldoende bekend over eventuele onderzoeken naar meldingen van klokkenluiders.
Zij benadrukt dat dergelijke beschuldigingen zorgvuldig en binnen een aanvaardbare termijn moeten worden onderzocht. Als betrokkenen onschuldig blijken, moeten zij volgens de VES worden vrijgepleit. Wanneer corruptie wordt vastgesteld, moeten de verantwoordelijken worden vervolgd en bestraft.
De vereniging wijst daarnaast op het terughalen van dienstvoertuigen kort na het aantreden van de huidige leiding van LVV. De maatregel werd destijds verdedigd met de verklaring dat voertuigen onder de vorige leiding aan ‘friends and family’ waren toegewezen.
De VES wil weten of dergelijke bevoordeling inmiddels volledig is beëindigd. Zij vraagt de leiding van het ministerie om hierover openheid te geven.
Pleidooi voor speciale anticorruptie-eenheid
Om corruptie effectiever te bestrijden, pleit de VES voor een gespecialiseerde eenheid binnen het opsporingsapparaat. Deze unit zou zich specifiek moeten richten op onderzoek naar mogelijke corruptieve handelingen bij ministeries en staatsbedrijven.
Ook zouden volgens de vereniging gespecialiseerde rechters met dergelijke zaken moeten worden belast, zodat onderzoeken en strafzaken zorgvuldig en voortvarend kunnen worden afgehandeld. De aanpak moet volgens de VES duidelijk maken dat voor corruptie een zerotolerancebeleid geldt.
Daarnaast roept de vereniging De Nationale Assemblée op om de wetgeving tegen bestuurlijke corruptie te versterken. Daarbij vindt zij de invoering van een zogenoemde ‘pluk-ze-wet’ van belang. Met zo’n ontnemingsinstrument kunnen roerende en onroerende goederen die met opbrengsten uit corruptie zijn verkregen, in beslag worden genomen.
Een deel van de teruggevorderde middelen zou volgens de VES moeten worden gebruikt om opsporings- en vervolgingsinstanties te versterken en onderzoekers die zich met corruptiezaken bezighouden beter te ondersteunen.
