VVI brengt verkeerseducatie naar crèches en peuterscholen

Het Verkeersveiligheidsinstituut (VVI) wil verkeerseducatie al vanaf de eerste levensjaren een vaste plaats geven in de opvoeding en het onderwijs. Daarom worden deze week ongeveer 150 leidsters van crèches en peuterscholen getraind om jonge kinderen op een begrijpelijke en speelse manier kennis te laten maken met veilig gedrag in het verkeer.

De trainingen vinden plaats op 6 en 8 augustus 2026 en worden verzorgd door Purcy Landveld, onderdirecteur Data, Educatie en Voorlichting van het VVI. Volgens Landveld is het de bedoeling dat uiteindelijk alle crèches en peuterscholen in Suriname worden bereikt. Vanaf het komende schooljaar moet verkeerseducatie volgens het instituut steeds structureler worden aangeboden.

Tijdens de bijeenkomsten krijgen de deelnemers uitleg over onderwerpen waarmee jonge kinderen dagelijks te maken kunnen krijgen. Het gaat onder andere om verkeerslichten, verkeersborden, veilig oversteken, snelheid en basisregels in het verkeer. De aanpak is afgestemd op de leeftijd van de kinderen en draait vooral om kijken, voordoen, oefenen en herhalen.

Verkeerseducatie begint al bij jonge kinderen

Het VVI kiest bewust voor een eenvoudige benadering. Kinderen in de crèche en peuterleeftijd kunnen nog niet op dezelfde manier als oudere leerlingen verkeersregels verwerken. Daarom ligt de nadruk op herkenbare situaties, herhaling en praktische voorbeelden die leidsters tijdens het spelen of andere dagelijkse activiteiten kunnen gebruiken.

De bedoeling is dat kinderen bijvoorbeeld leren wat de kleuren van een verkeerslicht betekenen, waarom zij niet zomaar de straat mogen oplopen en waarom zij bij het oversteken goed moeten kijken en luisteren. Ook kunnen leidsters eenvoudige verkeerssituaties nabootsen, zodat kinderen al vroeg vertrouwd raken met veilig gedrag.

Handleiding moet leidsters praktisch ondersteunen

Een werkgroep heeft volgens Landveld een speciale handleiding voor verkeerseducatie ontwikkeld. Deze handleiding wordt beschikbaar gesteld aan alle crèches en peuterscholen en moet dienen als praktisch hulpmiddel bij het voorbereiden en verzorgen van verkeerslessen. Daarmee wil het VVI voorkomen dat verkeersveiligheid slechts incidenteel wordt besproken.

Naast de handleiding wordt ook gewerkt aan een instructievideo. Die moet ervoor zorgen dat nieuwe leidsters in de toekomst volgens dezelfde methodiek kunnen worden ingewerkt. Hierdoor kan de kennis binnen instellingen behouden blijven, ook wanneer personeel wisselt of wanneer nieuwe medewerkers worden aangetrokken.

Verkeersveilig gedrag begint volgens het VVI al bij de opvoeding.

Van crèche naar een doorlopende leerlijn

De training van de leidsters is volgens het VVI niet bedoeld als een losstaand project. Het initiatief vormt het begin van een doorlopende leerlijn, waarbij verkeerseducatie op verschillende onderwijsniveaus terugkomt. De basis die kinderen in de crèche en peuterschool krijgen, moet later aansluiten op verkeerslessen in het gewoon lager onderwijs, het voortgezet onderwijs en uiteindelijk het voortgezet onderwijs op seniorenniveau.

Door verkeerseducatie over meerdere schoolfasen te verspreiden, wil het instituut kennis en gedrag geleidelijk opbouwen. Een kind dat eerst leert veilig over te steken, kan op latere leeftijd uitgebreidere verkeersregels leren en uiteindelijk beter voorbereid deelnemen aan het verkeer als fietser, bromfietser, passagier of bestuurder.

VVI bouwt voort op eerdere verkeerslessen

Het VVI heeft de afgelopen periode al vaker ingezet op verkeerseducatie voor kinderen en onderwijspersoneel. Key News berichtte eerder over een educatief bezoek aan een kinderdagverblijf en peuterschool, waarbij kinderen en leidsters praktische instructies kregen over veilig oversteken en een handleiding voor verkeerseducatie werd overhandigd.

Ook zijn in eerdere jaren leerkrachten van lagere scholen getraind. Daarmee bouwt het instituut verder aan een aanpak waarbij niet alleen politiecontroles en verkeersmaatregelen centraal staan, maar ook kennis, bewustwording en gedragsvorming vanaf jonge leeftijd. De huidige training voor ongeveer 150 leidsters vergroot de groep volwassenen die deze boodschap rechtstreeks aan kinderen kan overbrengen.

Verkeersveiligheid blijft belangrijk in Suriname

De aandacht voor verkeerseducatie staat niet los van de bredere verkeerssituatie in het land. Volgens cijfers die het VVI eerder bekendmaakte, kwamen in 2025 in Suriname 61 mensen om het leven door verkeersongevallen. Dat waren 17 verkeersdoden minder dan in 2024. Het instituut benadrukt daarom dat naast handhaving ook preventie en bewustwording nodig blijven.

Voor jonge kinderen is die preventie extra belangrijk omdat zij in het verkeer sterk afhankelijk zijn van volwassenen. Zij kunnen snelheid, afstand en gevaar nog niet altijd goed inschatten en reageren soms impulsief. De Wereldgezondheidsorganisatie geeft achtergrondinformatie over verkeersrisico’s voor kinderen en wijst erop dat jonge kinderen door hun lichamelijke en cognitieve ontwikkeling extra kwetsbaar zijn in verkeerssituaties.

Zelfde methodiek voor crèches en peuterscholen

De ambitie van het VVI is om uiteindelijk alle crèches en peuterscholen in Suriname bij de training te betrekken. Dat betekent dat de huidige groep van ongeveer 150 leidsters vooral als een belangrijke schaalvergroting kan worden gezien. Wanneer instellingen dezelfde handleiding en lesmethodiek gebruiken, kan verkeerseducatie op een meer uniforme manier worden aangeboden.

Voor ouders en verzorgers kan de aanpak eveneens van betekenis zijn. Verkeerslessen op school krijgen meer waarde wanneer de boodschap thuis wordt herhaald. Volwassenen blijven immers de belangrijkste voorbeelden voor jonge kinderen wanneer zij lopen, oversteken, in een voertuig meerijden of zich in de buurt van een weg bevinden.

Veilig gedrag moet vroeg een gewoonte worden

Met de trainingen wil het instituut bereiken dat veilig verkeersgedrag niet pas wordt aangeleerd wanneer kinderen zelfstandig naar school gaan of later een rijbewijs willen halen. De basis moet volgens het VVI veel eerder worden gelegd, zodat kinderen verkeersveiligheid als iets vanzelfsprekends gaan ervaren en hun kennis in de jaren daarna verder kunnen uitbreiden.

Landveld vat die gedachte samen met de bekende uitspraak: “Jong geleerd is oud gedaan.” De komende periode moet blijken hoe snel de training kan worden uitgebreid naar meer crèches en peuterscholen en op welke wijze de nieuwe handleiding vanaf het komende schooljaar in de dagelijkse praktijk wordt gebruikt. Daarmee krijgt verkeerseducatie een steeds bredere plaats binnen de ontwikkeling van jonge kinderen in Suriname.

Verkeerseducatie vraagt ook inzet van ouders

De rol van ouders blijft daarbij groot. Een kind kan op de crèche leren om bij een oversteekplaats te stoppen en goed te kijken, maar hetzelfde gedrag moet ook buiten de schoolomgeving worden gezien en geoefend. Wanneer volwassenen zelf verkeersregels negeren, kan dat de boodschap uit de les verzwakken.

Het VVI zet daarom in op een aanpak waarin school, opvoeding en latere verkeerslessen op elkaar aansluiten. De training van de leidsters is een eerste stap om die basis breder neer te zetten. Reacties uit de praktijk kunnen later ook duidelijk maken welke onderdelen van de handleiding verder moeten worden aangepast aan de leefwereld van jonge kinderen.