Divali, het hindoeïstische lichtjesfeest dat zondag 8 november wereldwijd wordt gevierd, staat volgens pandita Vandana Rampertap vooral in het teken van saamhorigheid, liefde en vergeving. De geestelijke benadrukt dat de viering niet alleen bedoeld is voor familieleden, maar ook een gelegenheid biedt om de onderlinge verbondenheid binnen de Surinaamse samenleving te versterken.
In een gesprek met de Communicatie Dienst Suriname (CDS) op vrijdag 6 november, bij de hoofdmandir van de Arya Dewaker, stond Rampertap stil bij de diepere betekenis van Divali. Volgens haar gaat het lichtjesfeest verder dan het aansteken van dia’s en het organiseren van feestelijke activiteiten.
“Divali is een moment van samen zijn. Niet alleen met de familie zelf, maar ook met je buurtmensen, met je vrienden en kennissen”, aldus de pandita. Zij benadrukt dat eenheid, liefde en vergeving centraal staan tijdens de viering.
Boodschap van eenheid in diverse samenleving
Rampertap wijst erop dat Suriname wordt gekenmerkt door een grote culturele en religieuze diversiteit. Juist tijdens Divali komt volgens haar de verbondenheid tussen verschillende bevolkingsgroepen tot uiting. De gezamenlijke viering op het Onafhankelijkheidsplein in Paramaribo is daarvan een voorbeeld. Op het plein is speciaal voor de gelegenheid een reuzendia geplaatst.
De pandita verwijst naar een mantra binnen de Vedische Dharma, die volgens haar oproept tot gelijkwaardigheid en onderlinge verbondenheid.
“De mantra zegt ons dat wij allemaal mensen zijn. Ongeacht ras, cultuur, rijk of arm. We zijn allemaal mens geschapen door één grote, sterke oppermacht. En waarom moet er dan verdeeldheid zijn?”, vraagt zij zich af.
Volgens Rampertap ligt de essentie van Divali dan ook in het overwinnen van verdeeldheid en het bevorderen van harmonie. “Dat is de boodschap van Divali”, stelt zij.
Voorbereidingen en symboliek van het licht
In aanloop naar Divali treffen hindoegezinnen verschillende voorbereidingen. Woningen en erven worden schoongemaakt, terwijl ook aandacht wordt besteed aan innerlijke reiniging. Volgens Rampertap symboliseren deze handelingen het loslaten van negativiteit en het maken van ruimte voor een nieuw begin.
Daarnaast worden traditionele gerechten bereid en worden op de feestdag dia’s, kleine olielampjes, aangestoken. Het licht staat symbool voor het verdrijven van duisternis en het overwinnen van het kwade door het goede.
Culturele en religieuze activiteiten
Op verschillende locaties in Suriname worden ter gelegenheid van Divali optochten en religieuze bijeenkomsten georganiseerd. Lokale verenigingen verzorgen activiteiten waarbij deelnemers gezamenlijk naar de mandir trekken.
“We lopen dan naar de mandir. En dan heb je dat daar de verdere activiteiten worden gedaan”, legt Rampertap uit.
De vieringen worden doorgaans aangevuld met culturele programma’s, waaronder toneel- en dansvoorstellingen, toespraken en gezamenlijke maaltijden.
Met haar boodschap roept Rampertap de samenleving op om Divali niet uitsluitend als een religieuze feestdag te beschouwen, maar ook als een moment van bezinning op de waarden van verdraagzaamheid, wederzijds respect en saamhorigheid.
